ماه: بهمن ۱۴۰۴
کودکان قربانیان خاموش اخبار منفی
در جهانی که اخبار ناگوار از جنگ و خشونت گرفته تا حوادث و بحرانهای اجتماعی، بیوقفه از رسانهها مخابره میشود، کودکان بیش از هر زمان دیگری در معرض پیامهایی قرار دارند که میتواند احساس امنیت روانی آنها را تهدید کند؛ مسئلهای که روانشناسان کودک نسبت به پیامدهای کوتاهمدت و بلندمدت آن هشدار میدهند.
کودکان، جهان را با منطق پیچیده بزرگسالان نمی بینند بله با عینک احساسات میبینند. درک آنها از مفاهیمی مانند جنگ، مرگ، بحران یا ناامنی، محدود و اغلب آمیخته با خیالپردازی است. به همین دلیل، مواجهه مستقیم یا مکرر با اخبار منفی میتواند ذهن کودک را دچار آشفتگی کند و احساس ترس و ناامنی را در او تقویت کند.
متخصصان سلامت روان کودک معتقدند که مدیریت آگاهانه نوع و میزان اطلاعاتی که کودک دریافت میکند، یکی از مهمترین مسئولیتهای والدین در دنیای رسانهمحور امروز است. در این خصوص با پردیس چلبی روانشناس کودک و نوجوان و روان درمانگر به گفت وگو پرداختیم.
چرا کودکان بیشتر آسیب میبینند؟
به گفته پردیس چلبی، کودکان به دلیل رشد ناکامل شناختی و هیجانی، توانایی تحلیل منطقی اخبار را ندارند. آنها معمولاً نمیتوانند میان خبر و واقعیت نزدیک به زندگی خود مرز مشخصی ترسیم کنند. در نتیجه، ممکن است تصور کنند اتفاقات ناگوار هر لحظه برای خود یا خانوادهشان رخ خواهد داد.
اخبار خشونتآمیز، تصاویر دلخراش، یا گزارشهای مربوط به جنگ و بحران، میتواند احساس ناامنی عمیقی در ذهن کودک ایجاد کند؛ احساسی که اگر بهموقع مدیریت نشود، به اضطراب پایدار تبدیل میشود.
نشانههای هشداردهنده در رفتار کودکان
تأثیر اخبار منفی در کودکان همیشه بهصورت مستقیم و کلامی بروز نمیکند. بسیاری از کودکان احساسات خود را از طریق رفتار نشان میدهند. ترسهای شبانه، کابوس، شبادراری، ناخن جویدن یا وابستگی بیش از حد به والدین از نشانههای شایع هستند.
برخی کودکان دچار گوشهگیری میشوند و تمایل کمتری به بازی یا تعامل با همسالان دارند، در حالی که برخی دیگر پرخاشگری یا تحریکپذیری بیشتری از خود نشان میدهند. افت تمرکز در درس و بازی، تغییر در الگوی خواب و اشتها و پرسیدن مکرر سؤالات نگرانکننده درباره مرگ، جنگ یا امنیت خانواده، از دیگر علائمی است که نیازمند توجه جدی والدین است.
والدین، نخستین خط دفاع روانی کودکان
این کارشناس تأکید دارد که خانواده مهمترین پناهگاه روانی کودک است. والدین باید محتوای رسانهای متناسب با سن کودک را انتخاب کنند و از قرار گرفتن او در معرض اخبار سنگین و نگرانکننده جلوگیری کنند. توضیح ساده و صادقانه اخبار، بدون اغراق و ایجاد ترس، به کودک کمک میکند تا واقعیت را در چارچوبی امن درک کند.
گفتوگوی آرام و همدلانه، پاسخ دادن به پرسشهای کودک با زبانی قابل فهم و پرهیز از پخش اخبار در حضور او، نقش مؤثری در کاهش اضطراب دارد. والدینی که خود با آرامش اخبار را دنبال میکنند، ناخواسته این آرامش را به فرزندانشان منتقل میکنند.
ایجاد احساس امنیت در فضای خانه
چلبی احساس امنیت روانی را یکی از اساسیترین نیازهای کودکان دانست و گفت: ایجاد فضایی گرم، قابل پیشبینی و حمایتگر در خانه، میتواند اثرات منفی اخبار را تا حد زیادی خنثی کند. محبت، توجه، در آغوش گرفتن کودک و اختصاص زمان باکیفیت به او، پیام روشنی از امنیت و حمایت منتقل میکند.
انجام فعالیتهای شاد، بازیهای گروهی، ورزش، قصهگویی و برنامههای سرگرمکننده، به کودک کمک میکند تا ذهن خود را از اخبار نگرانکننده دور کند و احساس کنترل بیشتری بر دنیای اطرافش داشته باشد.
مسئولیت رسانهها در قبال کودکان
این درمانگردر ادامه گفت: در کنار خانواده، رسانهها نیز مسئولیت مهمی در حفظ سلامت روان کودکان بر عهده دارند. تولید محتوای متناسب با گروههای سنی، استفاده از هشدارهای سنی برای برنامههای خبری و پرهیز از نمایش تصاویر خشن و دلخراش، از جمله اقداماتی است که میتواند آسیبهای روانی را کاهش دهد.
کارشناسان معتقدند رسانهها باید میان اطلاعرسانی و حفظ سلامت روان جامعه، بهویژه کودکان، تعادل برقرار کنند و از هیجانسازی افراطی پرهیز شود.
نقش مدارس و آموزش سواد رسانهای
این روانشناس نقش محیطهای آموزشی را در کاهش اثرات منفی اخبار موثر دانست و افزود: آموزش سواد رسانهای به کودکان، به آنها کمک میکند تا اخبار را بهتر درک و تحلیل کنند و دچار ترسهای غیرواقعی نشوند. ایجاد فضای امن روانی در مدرسه و اطلاعرسانی به والدین درباره نشانههای اضطراب کودکان، از دیگر اقدامات ضروری در این زمینه است.
مدیریت رسانههای دیجیتال در خانواده
کنترل دسترسی کودکان به تلویزیون، اینترنت و شبکههای اجتماعی، یکی از توصیههای مهم این روان درمانگر بود. استفاده از فیلترهای مناسب سنی، قرار دادن وسایل دیجیتال در فضای مشترک خانه و تعیین زمان مشخص برای استفاده از رسانهها، میتواند مواجهه کودک با محتوای نامناسب را کاهش دهد.
همراهی والدین هنگام استفاده کودک از رسانهها و ایجاد فضای گفتوگوی امن درباره آنچه دیده یا شنیده است، احساس امنیت و اعتماد را در کودک تقویت میکند.
بورانی کدو حلوایی؛ غذای سنتی، سالم و مغذی ایرانی
بورانی کدو حلوایی، پیشغذایی سنتی ایرانی، ترکیبی ساده از کدو حلوایی و ماست است که هم طعمی دلنشین دارد و هم سرشار از مواد مغذی است. این غذا نهتنها بهعنوان یک میانوعده سبک و سالم شناخته میشود، بلکه نمایانگر بخشی از فرهنگ غذایی ایران و اهمیت بازگشت به غذاهای سنتی در زندگی مدرن است.
بورانی کدو حلوایی یکی از غذاهای سنتی، سالم و محبوب در فرهنگ غذایی ایرانی است که ترکیبی از سادگی، طعم دلنشین و ارزش غذایی بالا را در خود جای داده است. این غذا که معمولاً با ماست، کدو حلوایی و ادویههای ملایم تهیه میشود، جایگاه ویژهای در سفرههای پاییزی و زمستانی دارد. بورانی کدو حلوایی نهتنها بهعنوان یک پیشغذا یا میانوعده، بلکه بهعنوان غذایی سبک و مقوی نیز مورد استفاده قرار میگیرد.
تاریخچه و جایگاه بورانی در فرهنگ ایرانی
بورانی از جمله غذاهای قدیمی ایرانی است که ریشه آن به استفاده از سبزیجات و لبنیات در رژیم غذایی سنتی بازمیگردد. در گذشته، بورانیها بیشتر در مناطق روستایی و کشاورزی رواج داشتند، جایی که دسترسی به سبزیجات تازه و ماست محلی آسان بود. انواع مختلف بورانی مانند بورانی اسفناج، بادمجان و کدو در مناطق گوناگون ایران تهیه میشدند. بورانی کدو حلوایی نیز بهتدریج با گسترش کشت این محصول، جای خود را در میان غذاهای خانگی باز کرد.
معرفی کدو حلوایی و ویژگیهای آن
کدو حلوایی یکی از سبزیجات پرکاربرد در آشپزی ایرانی است که طعمی ملایم و کمی شیرین دارد. این گیاه سرشار از فیبر، ویتامین A، ویتامین C و مواد معدنی مانند پتاسیم است. رنگ نارنجی آن نشانه وجود بتاکاروتن است که برای سلامت چشم و پوست مفید است. کدو حلوایی به دلیل قابلیت پخت آسان و سازگاری با طعمهای مختلف، در غذاهای متنوعی مانند سوپ، خورش، دسر و بورانی استفاده میشود
ارزش غذایی بورانی کدو حلوایی
بورانی کدو حلوایی ترکیبی متعادل از سبزیجات و لبنیات است و از نظر تغذیهای گزینهای سالم بهشمار میرود. ماست موجود در این غذا منبعی غنی از کلسیم و پروتئین است و به سلامت استخوانها کمک میکند. کدو حلوایی نیز با داشتن فیبر، به بهبود عملکرد دستگاه گوارش کمک میکند. همچنین این غذا کالری نسبتاً کمی دارد و برای افرادی که به دنبال رژیم غذایی سالم هستند، انتخاب مناسبی محسوب میشود.
روش تهیه بورانی کدو حلوایی و آمادهسازی کدو
برای تهیه بورانی کدو حلوایی معمولاً از مواد ساده و در دسترس استفاده میشود. مواد اصلی شامل کدو حلوایی، ماست چکیده یا معمولی، سیر، نمک، فلفل و در برخی موارد نعناع خشک یا روغن زیتون است. در برخی دستورها از گردو، کشمش یا عسل نیز برای ایجاد طعمی متفاوت بهره گرفته میشود. انتخاب مواد تازه و باکیفیت نقش مهمی در طعم نهایی غذا دارد.
برای تهیه یک بورانی خوشطعم، نحوه آمادهسازی و پخت کدو حلوایی اهمیت زیادی دارد. ابتدا باید کدویی سالم، بدون لکه و نسبتاً سنگین انتخاب کرد، زیرا این ویژگیها نشاندهنده تازگی و کیفیت بالای آن است. پوست کدو حلوایی معمولاً سفت است و بهتر است با چاقوی تیز جدا شود. پس از پوستگیری، دانهها و الیاف داخلی باید کاملاً خارج شوند.
در مرحله بعد، کدو به قطعات متوسط، مکعبی یا ورقهای برش داده میشود تا هم سریعتر بپزد و هم بافت خود را حفظ کند. برای پخت کدو حلوایی چند روش رایج وجود دارد. در روش آبپز، کدوها با مقدار کمی آب روی حرارت ملایم قرار میگیرند تا نرم شوند. در این روش باید از افزودن آب زیاد خودداری کرد تا مواد مغذی حفظ شود.
روش بخارپز یکی از سالمترین شیوههاست
روش بخارپز یکی از سالمترین شیوههاست و باعث میشود طعم طبیعی و ویتامینهای کدو بهتر حفظ شود. همچنین میتوان کدو را با مقدار کمی روغن زیتون یا کره تفت داد تا طعمی غنیتر به بورانی بدهد، هرچند این روش کالری غذا را افزایش میدهد.
پس از پخت، کدو باید کاملاً نرم شده باشد تا بهراحتی له یا پوره شود. میتوان از چنگال، گوشتکوب دستی یا مخلوطکن برای این کار استفاده کرد. در صورت تمایل به بافتی یکدستتر، استفاده از مخلوطکن توصیه میشود. بهتر است کدو کمی خنک شود و سپس با ماست ترکیب گردد تا کیفیت نهایی غذا حفظ شود.
در ادامه، ماست با سیر رندهشده، نمک و ادویههای دلخواه مخلوط شده و به پوره کدو افزوده میشود. مواد باید بهخوبی هم زده شوند تا ترکیبی یکنواخت بهدست آید. در پایان، بورانی آمادهشده در ظرف سرو ریخته شده و با نعناع خشک، روغن زیتون یا گردو تزئین میشود.
رعایت این مراحل در تهیه و آمادهسازی کدو حلوایی، تأثیر مستقیمی بر طعم، بافت و کیفیت نهایی بورانی دارد و باعث میشود غذایی سالم، خوشطعم و دلپذیر تهیه شود.
نکات مهم در تهیه بورانی
برای داشتن بورانی خوشطعم، بهتر است از کدو حلوایی تازه و رسیده استفاده شود. همچنین میزان سیر و نمک باید متعادل باشد تا طعم غالب ایجاد نکند. استفاده از ماست چکیده باعث غلظت بیشتر و بافت بهتر غذا میشود. در صورت تمایل به طعمی ملایمتر، میتوان از ماست کمچرب یا بدون سیر استفاده کرد.
تنوع در طعم و شیوههای سرو
بورانی کدو حلوایی را میتوان به روشهای مختلفی سرو کرد. برخی افراد آن را بهصورت سرد و برخی بهصورت ولرم مصرف میکنند. افزودن ادویههایی مانند دارچین یا زیره میتواند طعمی متفاوت ایجاد کند. همچنین سرو بورانی همراه با نان تازه، سبزی خوردن یا بهعنوان کنار غذای اصلی، رایج است. در مهمانیها نیز میتوان آن را در ظروف کوچک و تزئینشده ارائه داد.
نقش بورانی در سبک زندگی سالم
در دنیای امروز که مصرف غذاهای آماده و پرچرب افزایش یافته است، بازگشت به غذاهای سنتی و ساده اهمیت بیشتری پیدا کرده است. بورانی کدو حلوایی نمونهای از غذای خانگی سالم است که بدون افزودنیهای مضر تهیه میشود. این غذا میتواند بخشی از برنامه غذایی خانوادهها باشد و به حفظ سلامت عمومی کمک کند.
بورانی کدو حلوایی در طب سنتی
در طب سنتی ایران، کدو حلوایی طبعی معتدل تا گرم دارد و برای تقویت بدن مفید دانسته میشود. ماست نیز بهعنوان مادهای خنککننده شناخته میشود. ترکیب این دو ماده، غذایی متعادل ایجاد میکند که برای بیشتر مزاجها مناسب است. مصرف متعادل بورانی میتواند به آرامش معده و بهبود هضم کمک کند.
جایگاه بورانی در فرهنگ غذایی معاصر
امروزه با گسترش شبکههای اجتماعی و برنامههای آشپزی، توجه به غذاهای سنتی دوباره افزایش یافته است. بورانی کدو حلوایی نیز بهعنوان غذایی ساده و قابل تهیه در خانه، مورد توجه نسل جوان قرار گرفته است. بسیاری از افراد با تغییرات جزئی در دستور پخت، نسخههای جدید و خلاقانهای از این غذا ارائه میدهند.
بورانی کدو حلوایی؛ انتخابی هوشمندانه برای سفره ایرانی
بورانی کدو حلوایی غذایی ساده، مغذی و ریشهدار در فرهنگ ایرانی است که با مواد اولیه کم و روش تهیه آسان، قابل آمادهسازی است. این غذا علاوه بر طعم دلپذیر، فواید بسیاری برای سلامت بدن دارد و میتواند بخشی از سبک زندگی سالم باشد. توجه به غذاهای سنتی مانند بورانی، راهی برای حفظ میراث فرهنگی و ارتقای کیفیت تغذیه در جامعه است. با گنجاندن این غذای ارزشمند در برنامه غذایی خانوادهها، میتوان هم از طعم آن لذت برد و هم از فواید آن بهرهمند شد.
تنشهای ذهنی، ریشه بسیاری از دردهای مزمن عضلانیاند
استرس در کنار آسیبهایی که به ذهن افراد وارد میکند، دشمن خاموش تندرستی بوده و مستقیماً بر ساختار فیزیکی بدن، بهویژه عضلات، اثر میگذارد. انقباضات مداوم ناشی از فشارهای روزمره، تبدیل به دردهای مزمن و خشکیهای آزاردهنده در نواحی کلیدی بدن مانند گردن، شانهها و کمر میشود. با در پیش گرفتن راهکارهای درست و عملی میتوان این تنشهای انباشته را به درستی آزاد کرد.
امروزه در دنیای پرسرعت و پرفشار، استرس دیگر یک مفهوم صرفاً ذهنی نیست. استرس یک معمای فیزیکی است که در تار و پود عضلات ما تنیده میشود. از کارمندی که ساعتها پشت میز نشسته است تا مدیری که زیر بار تصمیمگیریهای سنگین قرار دارد همگی در معرض استرس واقع شده اند.
بدن پیامی تکراری از آمادگی برای مبارزه یا فرار میفرستد، حتی زمانی که خطر واقعی وجود ندارد. این پاسخ تکاملی، با ترشح مداوم هورمونهای استرس مانند کورتیزول، عضلات را در حالتی از انقباض خفیف و دائمی نگه میدارد. نتیجه این فرآیند، نه یک رهایی فوری، بلکه انباشت تدریجی تنش، شکلگیری نقاط ماشهای دردناک، و کاهش دامنه حرکتی است که کیفیت زندگی روزمره را به شدت تحتالشعاع قرار میدهد.
مطلب منتشره در سایت Cleveland Clinic با درک این پیوند حیاتی میان ذهن و عضله، شما را با سه ستون اثبات شده علمی از آرامسازی تدریجی عضلات گرفته تا کشش هوشیارانه و تمرینات ذهن و بدن آشنا میسازد تا بتوانید این زنجیر تنش فیزیکی را شکسته و بدن خود را به حالت تعادل و رهایی بازگردانید.
زیستشناسی استرس و انقباض عضلانی
هنگامی که مغز سیگنال استرس را صادر میکند، بدن وارد فاز جنگ یا گریز میشود. در این فرآیند، غدد فوق کلیوی هورمونهایی مانند کورتیزول و آدرنالین ترشح میکنند که باعث افزایش ضربان قلب و سفت شدن عضلات میگردد. و پیامد فیزیولوژیک برای فرد ایجاد می کند.
سفت شدن عضلات، در کوتاه مدت مفید است اما مشکل زمانی آغاز میشود که این حالت آمادهباش به یک عادت مزمن تبدیل شود. عضلات فرصت کافی برای رها شدن پیدا نکرده و ذخیرهای از تنشهای ماهیچهای Muscle Tension ایجاد میشود. تجمع مداوم اسید لاکتیک و مواد زائد متابولیک در این نواحی منقبض، منجر به ایجاد گرههای دردناک میشود که منبع دردهای ارجاعی و خستگی مزمن هستند.
راهکارهای اصلی رهایی از دردهای عضلانی
رهایی مؤثر از تنش عضلانی نیازمند ترکیب آگاهی ذهنی با تمرینات فیزیکی هدفمند است. سه راهکار زیر، بر اساس شواهد بالینی، اثربخشی خود را ثابت کردهاند:
آرامسازی تدریجی عضلات
این تکنیک، سنگ بنای بسیاری از پروتکلهای درمانی است و شامل چرخهی عمدی انقباض و شلسازی متوالی گرههای عضلانی است. هدف اصلی این است که بدن از طریق کنتراست شدید، یاد بگیرد که تفاوت بین تنش و رهایی کامل را حس کرده و به طور فعال عضلات را شل کند.
برای اجرای این کار ابتدا باید مرحله آماده سازی را فراهم کرد. در این مرحله محیطی آرام پیدا کرده و روی تنفس شکمی تمرکز کنید و سپس وارد مرحله انقباض و رهایی شوید. از پاها شروع کرده و به سمت عضلات صورت حرکت کنید؛ پیشانی، چشمها، فک، گردن، شانهها، بازوها، شکم، رانها و پاها، سپس هر گروه عضلانی را به مدت ۵ تا ۱۰ ثانیه با فشار ملایم منقبض کنید به حدی که فشار را حس کنید اما درد نگیرد، بلافاصله آن را برای ۲۰ تا ۳۰ ثانیه کاملاً رها کنید و احساس سنگینی و شل شدن را در آن ناحیه درک نمایید. دقت داشته باشید که تنفس عمیق در تمام مراحل باید حفظ شود.
حرکت هدفمند و کشش هوشیارانه
حرکات کششی سبک، کلید بازیابی انعطافپذیری از دست رفته و افزایش دامنه حرکتی مفاصل تحت تأثیر تنش هستند. تمرکز باید بر روی کششهای ایستا همراه با تنفسهای شکمی عمیق باشد. این کار به بهبود جریان خون و اکسیژنرسانی به بافتهای سفت شده کمک میکند.
به همه افراد توصیه می شود که حرکات کششی را تا جایی انجام دهید که یک کشش ملایم احساس شود، نه درد. حفظ کشش به مدت ۲۰ تا ۳۰ ثانیه در حالت رهاشده، برای بهبود طول عضلات ضروری است. تکرار این تمرینات دو تا سه بار در روز، بهویژه پس از دورههای طولانی بیحرکتی مانند نشستن پشت میز، حیاتی است.
تمرینات ذهن و بدن
یوگا، تای چی و مدیتیشن ابزارهای قدرتمندی برای تعدیل سیستم عصبی سمپاتیک و فعالسازی سیستم پاراسمپاتیک هستند. تحقیقات نشان میدهد که این روشها میتوانند به صورت مستقیم بر کاهش سطح کلی کورتیزول و در نتیجه کاهش حس درد ناشی از تنشهای عضلانی تأثیر بگذارند.
مکانیزم عمل در تمرینات ذهن و بدن به فرد کمک میکند تا اولین نشانههای افزایش تنش در بدن را در همان لحظه شناسایی کرده و قبل از تبدیل شدن به گرفتگی مزمن، آن را برطرف سازد.
نقش سبک زندگی و عوامل محیطی بر آرامش عضلانی
حذف تنش عضلانی نیازمند یک رویکرد چندوجهی است. علاوه بر تمرینات تخصصی بالا، توجه به عوامل محیطی و سبک زندگی نقش مکمل اما مهمی ایفا میکنند:
بهداشت خواب: اطمینان از خواب کافی و با کیفیت، به عضلات اجازه میدهد تا ترمیم شوند.
هیدراتاسیون: مصرف کافی مایعات برای حفظ خاصیت ارتجاعی بافتهای همبند و تسهیل دفع مواد زائد ضروری است.
ارگونومی: اصلاح پوزیشن بدن در محیط کار از جمله ارتفاع مانیتور، پشتیبانی مناسب کمر برای جلوگیری از ایجاد تنشهای مکانیکی مزمن، حیاتی است.
در صورت پایداری علائم، دردهای غیرقابل توضیح یا احساس بیحسی، مراجعه به پزشک متخصص برای رد سایر دلایل پزشکی مانند مشکلات دیسک یا اختلالات عصبی ضروری است. در نهایت، یادگیری زبان بدن و پاسخ دادن به نیازهای عضلات، کلید حفظ یکپارچگی جسمی در دنیای پرفشار امروز است.
یک میوه با چند خاصیت؛ سلامت با زالزالک
زالزالک، میوهای کوچک و قرمز با طعمی شیرین و کمی ترش است که علاوه بر خوشمزه بودن، خواص درمانی زیادی برای قلب، فشار خون و دستگاه گوارش دارد. این میوه سنتی از دیرباز در طب سنتی ایران و جهان استفاده میشود و میتواند به طور طبیعی سلامت شما را تقویت کند.
زالزالک، که در ایران به «سرخه ولیک» هم شناخته میشود، میوهای کوچک، گرد و قرمز است که از دیرباز در طب سنتی برای تقویت سلامت قلب، بهبود هضم و افزایش مقاومت بدن در برابر بیماریها استفاده میشده است. این میوه درختچهای خودرو است که در مناطق مختلف ایران، اروپا و آسیا میروید. طعم آن شیرین و کمی ترش بوده و میتوان آن را به صورت تازه، خشک یا در قالب دمنوش و عصاره مصرف کرد.
تاریخچه و مصرف سنتی زالزالک
زالزالک قدمتی طولانی در طب سنتی ایران، چین و اروپا دارد. در طب سنتی ایرانی، میوه، گل و برگ زالزالک برای درمان ضعف قلب، مشکلات گوارشی و افزایش انرژی بدن به کار میرفته است. در چین این میوه به عنوان تقویتکننده قلب و آرامشبخش شناخته میشود و در اروپا، از قرن هجدهم میلادی به عنوان داروی طبیعی قلب توصیه میشده است.
مصرف سنتی زالزالک شامل مربا و کمپوت برای طعمدهی و استفاده خوراکی، دمنوش و عصاره گیاهی برای بهرهمندی از خواص درمانی و همچنین روغن یا تنتور برگ و گلها برای آرامش و درمان خستگی بوده است.
این سابقه نشان میدهد که انسانها از دیرباز به خواص مفید این میوه کوچک پی بردهاند و آن را در زندگی روزمره خود جای دادهاند.
ترکیبات مفید زالزالک
راز اصلی خواص درمانی زالزالک، مواد مغذی و ترکیبات طبیعی موجود در آن است. این میوه سرشار از:
آنتیاکسیدانها: مواد طبیعی که با رادیکالهای آزاد مقابله میکنند و از آسیب سلولها جلوگیری میکنند. رادیکالهای آزاد مولکولهای ناپایداری هستند که در اثر آلودگی، استرس و تغذیه نامناسب تولید میشوند و باعث پیری زودرس و بیماریهای مزمن میشوند.
فلاونوئیدها و پروآنتوسیانیدینها: ترکیباتی که به تقویت قلب، افزایش جریان خون و حفظ انعطاف رگها کمک میکنند.
ویتامینها و مواد معدنی: ویتامین C، ویتامینهای گروه B و مواد معدنی مثل پتاسیم و منیزیم که برای سلامت عمومی بدن مفید هستند.
به لطف این ترکیبات، زالزالک علاوه بر خوراکی خوشمزه، نقش دارویی و محافظتی برای بدن دارد.
اثرات زالزالک بر قلب و عروق
یکی از مهمترین و شناختهشدهترین خواص زالزالک، تقویت سلامت قلب و عروق است. تحقیقات علمی نشان دادهاند که:
بهبود عملکرد قلب در نارسایی قلبی خفیف تا متوسط: مصرف عصاره زالزالک میتواند خستگی و تنگی نفس را کاهش دهد و توانایی بدن را برای فعالیت روزمره افزایش دهد. مثلاً فردی که با پیادهروی کوتاه احساس تنگی نفس میکرد، بعد از مصرف منظم دمنوش زالزالک میتواند راه طولانیتر را بدون خستگی شدید طی کند.
کاهش فشار خون: زالزالک میتواند فشار خون سیستولیک و دیاستولیک را تا حدی کاهش دهد و به کنترل پرفشاری خون کمک کند.
محافظت از رگها و جلوگیری از سخت شدن آنها: ترکیبات زالزالک به حفظ انعطاف دیواره رگها کمک میکنند و میتوانند خطر بیماریهای قلبی را کاهش دهند.
به همین دلیل، بسیاری از مکملهای قلبی، عصاره استاندارد زالزالک را در ترکیبات خود دارند و استفاده از آن به افرادی که به دنبال روشهای طبیعی برای تقویت قلب هستند توصیه میشود.
اثرات آنتیاکسیدانی و ضدالتهابی
زالزالک دارای آنتیاکسیدانهای قوی است که بدن را در برابر اثرات مضر رادیکالهای آزاد محافظت میکنند. این ویژگی باعث میشود سلولها دیرتر آسیب ببینند و نشانههای پیری و بیماریهای مزمن کاهش پیدا کنند.
همچنین، این میوه میتواند التهاب بدن را کاهش دهد. التهاب مزمن عامل بسیاری از بیماریها مانند مشکلات قلبی، دیابت و حتی مشکلات گوارشی است. بنابراین مصرف زالزالک به حفظ سلامت عمومی بدن و کاهش خطر بیماریهای مزمن کمک میکند.
اثرات گوارشی و کمک به هضم
زالزالک علاوه بر اینکه برای قلب مفید است، میتواند به سیستم گوارشی نیز کمک کند. دمنوش این میوه به آرامش معده و کاهش نفخ کمک میکند، جذب غذا را بهبود میبخشد و هضم را راحتتر کرده و همچنین برخی مشکلات گوارشی خفیف را کاهش میدهد.
علاوه بر این، مصرف زالزالک ممکن است به تقویت متابولیسم و کمک به کنترل وزن کمک کند و حتی در کاهش علائم یائسگی نقش داشته باشد، هرچند برای این اثرات هنوز تحقیقات علمی بیشتری لازم است.
نحوه مصرف زالزالک در زندگی روزمره
زالزالک را میتوان به روشهای مختلف مصرف کرد:
میوه تازه: میوههای رسیده و شستهشده را میتوان به صورت میانوعده خورد.
میوه خشک: برای دمنوش و دمکرده مناسب است و در فصول سرد سال قابل استفاده است.
عصاره یا مکمل استاندارد: برای اثرات قلبی بهتر، عصاره استاندارد توصیه میشود.
دمنوش: مصرف روزانه ۱ تا ۲ فنجان دمنوش زالزالک میتواند به آرامش بدن و قلب کمک کند.
با افزودن کمی عسل یا مخلوط کردن با چایهای گیاهی دیگر، طعم دلپذیری به دمنوش داده میشود و استفاده روزانه آسانتر میشود.
نکات ایمنی و احتیاطها
با وجود اینکه زالزالک معمولاً بیخطر است، اما بهتر است به چند نکته توجه داشته باشید؛ مصرف بیش از حد این میوه میتواند باعث تهوع یا سرگیجه شود و افرادی که داروهای قلبی مصرف میکنند باید قبل از استفاده با پزشک مشورت کنند، زیرا ممکن است اثر داروها را تغییر دهد. همچنین زنان باردار یا شیرده بهتر است پیش از مصرف زالزالک با پزشک مشورت کنند تا از ایمنی آن اطمینان حاصل شود.
مصرف متعادل و مطابق با توصیهها، بیشترین فواید را با کمترین عوارض به همراه دارد.
تعداد زنان داوطلب انتخابات شوراها از هشت درصد به ۱۴ درصد رسیده است
معاون رییس جمهور در امور زنان و خانواده:
معاون رییس جمهور در امور زنان و خانواده با اشاره به اینکه تعداد داوطلبان زن انتخابات شوراها از ۸ درصد در دورههای گذشته به حدود ۱۴ درصد افزایش یافته است، گفت: این امر نشاندهنده حضور و مشارکت بیشتر زنان در عرصه های مختلف و همچنین افزایش میزان اعتماد به نفس و خودباوری برای تصدی مسئولیت است.
زهرا بهروزآذر در نشست تخصصی «زنان پیشگام تحولات سیاسی و اجتماعی» با بیان اینکه مشارکت سیاسی زنان یکی از مؤلفههای اصلی پیشرفت است، افزود: باور ما در جمهوری اسلامی ایران این است که فتح قلههای پیشرفت، تنها با همراهی و همگامی زنان و مردان میسر می شود و پرواز برای توسعه هم نیازمند ۲ بال(زن و مرد) سالم و همراه است.
وی با اشاره به رویکرد دولت چهاردهم در تقویت نقش و جایگاه زنان، اظهار کرد: از ابتدای دولت چهاردهم تاکنون بیش از پنج هزار زن در سطوح مختلف مدیریتی منصوب شده است که این روند همچنان ادامه دارد چراکه دولت بر افزایش حضور و اثرگذاری زنان در حوزههای مختلف تصمیمسازی تاکید دارد.
بهروزآذر با تأکید بر اینکه زنان در واقع صدای گروههای هستند که کمتر شنیده شده اند، تصریح کرد: به طور معمول، صدای کودکان، سالمندان، افراد دارای معلولیت و حتی مهاجران از مسیر زنان بهتر شنیده میشود و همین مسئله ضرورت حضور زنان در نهادهای تصمیمگیر را دوچندان میکند.
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده با اشاره به انتخابات شوراهای اسلامی، خاطرنشان کرد: این انتخابات فرصت بزرگی برای زنان است تا با حضوری آگاهانه، نقش خود در مسیر توسعه و پیشرفت کشور را ایفا کنند.
وی خاطرنشان کرد: مشارکت سیاسی زمانی افزایش مییابد که زنان باور کنند در این عرصه صاحب حق و سهم هستند و حضورشان میتواند آینده بهتری را برای ایران رقم بزند.
افزایش مشارکت زنان، کیفیت مدیریت شهری و اعتماد اجتماعی را ارتقا میدهد
علی زینیوند معاون سیاسی وزیر کشور و رئیس ستاد انتخابات هم در این جلسه با تأکید بر نقش تعیینکننده زنان در فرآیندهای انتخاباتی، گفت: هر جا حضور زنان پررنگتر بوده، مشارکت مردم افزایش یافته و مدیریت شهری از کیفیت بالاتری برخوردار شده است.
وی افزود: ثبتنام انتخابات شوراهای شهر به پایان رسیده و بررسی صلاحیتها در هیئتهای اجرایی انجام و به هیئتهای نظارت ارسال شده است. در این دوره، شاهد رشد معنادار ثبتنام زنان بودهایم و آمارها نشان میدهد هرچه حضور زنان بیشتر بوده، میزان مشارکت نیز افزایش یافته است.
وی با اشاره به تجربه ادوار مختلف انتخابات افزود: در بیش از چهار دهه برگزاری انتخابات، علیرغم شرایط سخت از جمله جنگ خارجی، ناآرامیهای داخلی و محدودیتهای زیرساختی، انتخابات بدون اخلال جدی برگزار شده است.
رئیس ستاد انتخابات کشور با بیان اینکه مشارکت زنان باید فعالانه و شبکهای تقویت شود، گفت: اگر زنان سهم بیشتری در مدیریت، تصمیمسازی و تصمیمگیری داشته باشند، حکمرانی خلاقانهتر، منظمتر و اجتماعیتر خواهد شد.
وی با اشاره به الکترونیکیشدن فرآیندهای رأیگیری و شمارش آرا، این اقدام را گامی مهم در افزایش شفافیت، سلامت انتخابات و اعتماد عمومی دانست و ابراز امیدواری کرد با کنشگری فعال زنان، انتخابات پیشرو با مشارکتی قابل قبول و اثرگذار برگزار شود
شوراهای شهر و روستا فرصت مغفول افزایش مشارکت سیاسی زنان است
پروین داداندیش رئیس مرکز امور زنان و خانواده وزارت کشور نیز در ادامه با اشاره به تحلیل انتخابات شوراها در دوره ششم، اظهار کرد: بررسیها نشان میدهد تنها بین ۶ تا ۱۰ درصد از اعضای شوراهای شهر و روستا را زنان تشکیل میدهند و این در حالی است که ظرفیت، تحصیلات و انگیزه زنان امروز بسیار فراتر از این میزان است.
وی افزود: دختران و زنان ایرانی امروز از نظر سطح تحصیلات و آمادگی اجتماعی در جایگاه بالایی قرار دارند و شوراهای شهر و روستا میتواند یکی از مهمترین بسترها برای بهرهگیری از این ظرفیت در مسیر تصمیمسازی و مدیریت محلی باشد.
وی گفت: تمرکز اصلی ما بر یافتن راهکارهایی برای افزایش حضور زنان در شوراها و ارتقای مشارکت سیاسی آنان در انتخابات پیشروست، چراکه تقویت نقش زنان در مدیریت محلی میتواند به بهبود شرایط اجتماعی و آینده کشور کمک کند.
ورود «مادر و مامان» به بازار نشر
کتاب «مادر و مامان» به تازگی از سوی نشر نیستان هنر منتشر و روانه بازار نشر شد.
کتاب «مادر و مامان» داستانی اجتماعی ـ روانشناختی است که با مرگ مادر خانواده آغاز میشود؛ رویدادی که بهجای آشتیدادن دلها، برملا شدن سالها رابطه پرتنش میان اعضای خانواده را کلید میزند.
نویسنده این کتاب با نگاهی دقیق و ظریف، یکی از پیچیدهترین مناسبتهای انسانی را بازنمایی میکند. مادری بهمثابه میدانی برای قدرتورزی که خواننده را با تناقضها و اشتیاقهای پنهان شخصیتها مواجه می کند؛ زنی که فرزند را زاییده و زنی که او را بزرگ کرده؛ فرزندی که در کشاکش تصاحب مهر، هویتش تکهپاره شده و نیز مردانی که میان این رقابت عاطفی، نظارهگر و بیپناه باقی میمانند.
علی موذنی با زبانی روان و دیالوگهایی زنده، کشمکشهای روانی را در دل زندگی روزمره به تصویر میکشد. فلشبکها بهدرستی در خدمت شناخت انگیزهها قرار میگیرند و شخصیتپردازی دقیق اثر، حتی گرایش خواننده نسبت به افراد را مدام تغییر میدهد. هیچکس در این خانه مطلقاً قهرمان یا شرور نیست؛ همه بهنوعی قربانیاند.
«مادر و مامان» تصویری ملموس از خانواده طبقه متوسط ایرانی ارائه میدهد؛ جایی که مهر، گاه چهره مالکیت به خود میگیرد و زخمها بیشتر از آنکه با مرگ تمام شوند، تازه سر باز میکنند. نتیجه اثری است تأثیرگذار، پرتعلیق و بسیار انسانی؛ داستانی که پس از خواندن، ذهن را رها نمیکند.
استفاده از ریزحبابها برای مبارزه با آکنههای سرسخت
یک برچسب (پچ) دارای ریزسوزن (میکرونیدل) از حبابها برای مبارزه با آکنههای سرسخت استفاده میکند.
بیماریزایی چند عاملی آکنه، درمان آن را پیچیدهتر از آن چیزی میکند که فکر میکنیم. اکنون آینده درمان آکنه ممکن است کاملاً متفاوت از طیف داروهای خوراکی و موضعی فعلی در قفسههای داروخانه باشد.
تلاشهای قبلی برای استفاده از محرکهای دارورسانی در مقیاس نانو برای تجویز آنتیبیوتیکی به نام ناراسین(Narasin) و ترکیبی از میکرونیدلها و سونوگرافی از چند سال پیش، نویدبخش بوده است.
در حال حاضر تیمی از محققان دانشکده تحصیلات تکمیلی بینالمللی چینهوا شنژن و مؤسسات همکار در سراسر چین، پلتفرم جدیدی را برای رساندن همزمان داروهای آبدوست و آبگریز به طور مستقیم به پوست ایجاد کردهاند.
مزیت اصلی این رویکرد این است که میتواند مسیری مؤثر و ایمن برای درمان آکنه ولگاریس(acne vulgaris) فراهم کند که دارای بیماریزایی چندوجهی است که نیاز به درمان ترکیبی دارد. همچنین به جلوگیری از درمانهای خوراکی که میتوانند عوارض جانبی ایجاد کنند، کمک میکند.
این تیم ساختارهای حبابی توخالی را در میکرونیدلهای حلشونده ادغام کرده است که میتوانند روی یک پچ قرار گیرند و میتوانند برای درمان آن در ناحیه آسیبدیده پوست اعمال شوند، در حالی که هیچ زباله تیزی باقی نمیگذارد.
این ماده از اسید هیالورونیک ساخته شده است و میتواند در هر ناحیه از میکرونیدل، داروهای مختلفی را در خود جای دهد که برای درمان این بیماری شگفتانگیز پیچیده کلیدی است.
هر یک از این داروها با خواص مختلف میتوانند با سرعتهای مختلفی نیز آزاد شوند. به عنوان مثال، میتوانید یک عامل ضدالتهاب آبدوست در بدنه اصلی، یک ترکیب ضدباکتری آبگریز در دیوارههای حباب و یک عامل کراتولیتیک در لایه پایه داشته باشید. بنابراین، مواد فعال مانند اسید سالیسیلیک، PIONIN و گلیسیریزینات دیپتاسیم میتوانند دقیقاً به نواحی آسیبدیده پوست برای درمان مؤثر تحویل داده شوند.
نویسنده مسئول این مطالعه خاطرنشان کرد: با معرفی ساختارهای حبابی به ریزسوزنهای حلشونده، محفظههای اختصاصی برای عوامل آبگریز و آبدوست ایجاد کردیم؛ بدون اینکه استحکام مکانیکی یا زیستسازگاری را به خطر بیندازیم. پروفایل آزادسازی متوالی حاصل، با نیازهای بیولوژیکی ضایعات آکنه مطابقت نزدیکی دارد و تسکین سریع علائم را همراه با عملکرد ضدباکتریایی پایدار ارائه میدهد.
محققان این درمان را روی موشهایی که با تزریق باکتری P.acnes در گوشهایشان دچار آکنه شده بودند، آزمایش کردند. پچهای حبابی میکرونیدل مخصوص که روزی یک بار به مدت سه روز استفاده میشدند، تورم، بار باکتریایی و سیتوکینهای پیشالتهابی را کاهش دادند. بهعلاوه، سوراخهای ریز ایجاد شده توسط سوزنها در عرض ۵ دقیقه بدون ایجاد هیچ گونه تحریک یا تورم اضافی ناپدید شدند.
این روش تا اینجا مطمئناً امیدوارکننده به نظر میرسد. این مقاله نتیجهگیری میکند که کارهای بیشتری برای بهینهسازی فرآیند ساخت پچ باید انجام شود تا از یکنواخت بودن حبابها اطمینان حاصل شود، بنابراین میتوان از آنها برای درمانهای طولانیمدت استفاده کرد.
در صورت تجاریسازی، این روش در نهایت میتواند برای حدود ۸۰۰ میلیون نفری که در سراسر جهان از آکنه رنج میبرند، تسکین ایجاد کند. این تیم امیدوار است که کاربرد آن بتواند به درمان انواع بیماریهای پوستی چالشبرانگیز که به داروهای متعدد نیاز دارند نیز گسترش یابد.
یافتههای این مطالعه در مجله Microsystems & Nanoengineering منتشر شده است.
آزمایش امیدوارکننده یک اسپری بینی برای پیشگیری از آنفلوآنزا
دانشمندان هلندی یک اسپری بینی جدید را برای پیشگیری از آنفلوآنزا تولید کردهاند که نتایج امیدوارکنندهای را در آزمایشهای اولیه انسانی نشان داده است.
آنفلوآنزای فصلی یک عفونت حاد تنفسی است که سالانه تا یک میلیارد نفر را تحت تأثیر قرار میدهد و به صدها هزار مورد مرگ و میر منجر میشود. اگرچه واکسن آنفلوآنزا میتواند مؤثر باشد، اما دانشمندان هرگز کاملاً مطمئن نیستند که کدام سویهها در گردش خواهند بود. براساس دادههای موجود، واکسنها در بهترین حالت فقط ۵۰ درصد مؤثر هستند.
به نقل از فیز، یک راه دیگر برای مقابله با آنفلوآنزا، استفاده از آنتیبادیهای مونوکلونال تجربی است. این آنتیبادیها پروتئینهایی هستند که توانایی سیستم ایمنی بدن در مبارزه با ویروسها را تقلید میکنند، اما این روشها نیز موفقیت محدودی داشتهاند.
دانشمندان شرکت زیستفناوری «لیدن لبز»(Leyden Labs) در هلند و شرکایشان روی روش متفاوتی کار میکنند. آنها اسپری جدیدی را ارائه دادهاند که مستقیماً به سوراخهای بینی زده میشود تا راه ویروس را در نقطه ورود مسدود کند.
این اسپری حاوی آنتیبادی موسوم به CR9114 است که توسط شرکت داروسازی «جانسون اند جانسون»(Johnson & Johnson) ساخته شده است. برخلاف واکسنهای معمولی که فقط میتوانند سویههای خاص آنفلوآنزا را تشخیص دهند، CR9114 میتواند تقریباً همه انواع آنفلوآنزای A و B را تشخیص دهد و راه آنها را مسدود کند.
پس از آزمایشهای موفقیتآمیز روی موشها و میمونهای ماکاک که در آنها اسپری از حیوانات در برابر بیماری محافظت کرد، دانشمندان آزمایشهای اولیه را روی ۱۴۳ شخص بین ۱۸ تا ۵۵ سال انجام دادند.
به مدت دو هفته، یک دوز یا دو دوز در روز به داوطلبان سالم داده شد تا ایمنی دارو و نحوه حرکتش در بدن آزمایش شود. دانشمندان با جمعآوری نمونهها در زمانهای گوناگون، مدت زمان باقی ماندن آنتیبادی در بینی را اندازهگیری کردند. آنها نمونههای بینی را در ظروف آزمایشگاهی حاوی ویروسهای زنده آنفلوآنزا قرار دادند تا ببینند آیا CR9114 میتواند عفونت را خنثی کند.
هیچ عارضه جانبی جدی در هیچ یک از شرکتکنندگان گزارش نشد. دوز دو بار در روز بهتر بود، زیرا بینی به طور طبیعی خود را به طور مداوم پاک میکند و آنتیبادی عمر سهساعته دارد. آنتیبادی حتی پس از قرار گرفتن در بینی کاملاً فعال بود و هر دو نوع A و B آنفلوآنزا را خنثی کرد.
یکی از چشمگیرترین یافتهها این بود که اسپری کردن آنتیبادی مستقیماً به بینی، غلظت آنتیبادی را در پوشش بینی افزایش داد و آن را به ۴۶۰۰ برابر بیشتر از روشهای سنتی تزریق وریدی و با دوزهای کمتر رساند.
اگرچه این نتایج امیدوارکننده هستند، اما دانشمندان هنوز باید تأیید کنند که اسپری آنها در برابر عفونت طبیعی چقدر خوب عمل میکند و آیا مانع از شیوع ویروس بین افراد میشود.
این فناوری پژوهش در مجله «Science Translational Medicine» به چاپ رسید.
مهاجرانی: پیشرفت کشور بدون مشارکت فعال زنان، نه امکانپذیر است و نه ماندگار
سخنگوی دولت در یادداشتی با عنوان «گامی رو به جلو در دیپلماسی ورزشی بانوان» تاکید کرد: دولت تقویت نقش زنان را یک ضرورت راهبردی برای توسعه متوازن و پایدار میداند. پیشرفت کشور بدون مشارکت فعال زنان، نه امکانپذیر است و نه ماندگار.
متن یادداشت فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت،به این شرح است:
یکی از شاخصهای مهم پویایی اجتماعی و بلوغ نهادی در هر جامعه، میزان حضور مؤثر زنان در عرصههای تصمیمسازی ملی و بینالمللی است. تجربه جهانی نشان میدهد کشورهایی که به ظرفیت نیمی از جمعیت خود اعتماد میکنند و مسیر مشارکت فعال آنان را هموار میسازند، از سرمایه انسانی غنیتری برای توسعه، تعامل و پیشرفت برخوردار خواهند بود.
در همین چهارچوب، انتخاب خانم ثریا آقایی به عضویت رسمی کمیته بینالمللی المپیک، رخدادی قابل تأمل و واجد پیامهای عمیق ملی و بینالمللی است. این موفقیت، فراتر از یک دستاورد فردی، نشانهای از ارتقای جایگاه ورزش ایران و افزایش اعتماد نهادهای معتبر جهانی به ظرفیتهای انسانی کشور به شمار میرود.
کسب رأی قاطع اعضای مجمع عمومی در شهر میلان، بیانگر آن است که نماینده کشورمان بر پایه شایستگی حرفهای، سابقه مؤثر و اعتبار اخلاقی مورد حمایت جامعه جهانی قرار گرفته است. چنین سطحی از اعتماد، حاصل تلاش مستمر ورزشکاران، مدیران و فعالان این حوزه و نتیجه رویکرد مسئولانه در تعامل با ساختارهای بینالمللی است.
حمایت رئیس کمیته بینالمللی المپیک از این نامزدی و پیگیریهای نمایندگان کشورمان نشاندهنده آن است که دیپلماسی ورزشی ایران توانسته جایگاهی حرفهای، قابل اتکا و مؤثر در عرصه جهانی به دست آورد.
اما اهمیت این دستاورد تنها به حوزه مدیریت ورزش محدود نمیشود. حضور یک بانوی ایرانی در یکی از عالیترین سطوح تصمیمگیری ورزش جهان، حامل پیامی روشن برای جامعه داخلی و افکار عمومی بینالمللی است: زنان ایران با تکیه بر دانش، تجربه، پشتکار و پایبندی به ارزشهای فرهنگی و اخلاقی قادرند در رقابتیترین عرصههای جهانی نقشآفرینی مؤثر داشته باشند.
زنان ایرانی در دهههای اخیر مسیر پرچالشی را برای تثبیت جایگاه خود در عرصههای مختلف طی کردهاند. این مسیر همواره با موانع ساختاری، محدودیتهای تاریخی و پیچیدگیهای اجتماعی همراه بوده است. با وجود این، هرگاه فرصت برابر، حمایت هدفمند و نگاه مبتنی بر شایستگی فراهم شد، بانوان کشور توانستهاند به نتایجی درخشان دست یابند و مرزهای پیشرفت را جابهجا کنند.
دولت تقویت نقش زنان را یک ضرورت راهبردی برای توسعه متوازن و پایدار میداند. پیشرفت کشور بدون مشارکت فعال زنان، نه امکانپذیر است و نه ماندگار. از این رو سیاستگذاری در حوزه آموزش، ورزش، مدیریت و کارآفرینی بانوان، بر پایه توانمندسازی، رفع موانع و ایجاد فرصتهای عادلانه دنبال شده است. موفقیت اخیر نمونهای عینی از ثمرات این رویکرد محسوب میشود.
در حوزه ورزش، زنان ایرانی طی سالهای گذشته نشان دادهاند که میتوان میان حفظ هویت فرهنگی و دستیابی به استانداردهای حرفهای جهانی توازن برقرار کرد. حضور موفق آنان در میادین بینالمللی، عرصه داوری، آموزش، مدیریت و سیاستگذاری، بیانگر آن است که نگاه مبتنی بر شایستگی، در حال جایگزینی رویکردهای سنتی است؛ تحولی که آینده ورزش کشور را تضمین میکند.
این دستاورد در عین حال مسئولیت نهادهای تصمیمگیر را نیز سنگینتر میکند. توسعه زیرساختهای ورزشی، ارتقای نظام آموزش تخصصی، حمایتهای حقوقی و مالی هدفمند و اصلاح برخی رویههای اداری ضرورتی انکارناپذیر است. سرمایهگذاری بر توان زنان، سرمایهگذاری بر سرمایه اجتماعی، اعتماد عمومی و اعتبار بینالمللی کشور است. امروز موفقیت ثریا آقایی صرفاً یک عنوان مدیریتی یا یک کرسی بینالمللی نیست؛ نماد خودباوری، اخلاقمداری و تلاش نسلی از زنان ایران است که با وجود همه چالشها، مسیر پیشرفت را با جدیت دنبال کردهاند. این دستاورد نشانهای از ظرفیتهای زنده و پویای کشور است.
همراه با تبریک این افتخار به ملت شریف ایران، جامعه ورزش و بهویژه بانوان کشور، بر استمرار حمایت از حضور مؤثر زنان در عرصههای ملی و بینالمللی، باید تأکید کرد که تقویت این مسیر نقش مهمی در ارتقای جایگاه ایران در نظام تعاملات جهانی خواهد داشت.
هشدار به خانوادهها؛ دود سیگار و قلیان میتواند از راه شیر مادر به بدن نوزاد منتقل شود
تحقیقات جدید نشان میدهد، قرار گرفتن مادران شیرده در معرض دود سیگار و قلیان حتی بدون مصرف مستقیم میتواند موجب انتقال فلزات سنگین و ترکیبات سرطانزا از طریق شیر به بدن نوزاد شود؛ کارشناسان تأکید دارند ایجاد خانههای بدون دود، تنها راه محافظت از کودکان شیرخوار در برابر این آلودگی پنهان است.
نتایج تحقیقات جدید نشان می دهد دود سیگار تنها سلامت مصرفکننده را تحتتأثیر قرار نمیدهد، بلکه از مسیرهای مستقیم و غیرمستقیم میتواند گروههای آسیبپذیر، بهویژه نوزادان را در معرض خطر قرار دهد.
یکی از مهمترین این مسیرها، انتقال آلایندههای شیمیایی از طریق شیر مادر است؛ موضوعی که در یک مطالعه علمی با عنوان «بررسی محتوای شیمیایی شیر مادران مواجههیافته با دودهای محیطی تنباکو» مورد بررسی قرار گرفته است.
دکتر فرشید سلیمانی، عضو هیات علمی و مجری این طرح در مرکز تحقیقات دخانیات و سلامت، با اشاره به اهداف این پژوهش گفت: هدف اصلی مطالعه، بررسی امکان ورود آلایندههای ناشی از دود سیگار و قلیان به بدن مادر و انتقال آنها از طریق شیر به نوزاد بوده است؛ مسئلهای که در مواجهههای غیرمستقیم با دخانیات کمتر مورد توجه قرار گرفته، در حالی که مادران و نوزادان از آسیبپذیرترین گروهها محسوب میشوند.
این پژوهش بهصورت مرور سیستماتیک و با تحلیل جامع معتبرترین مطالعات جهانی انجام شده و نتایج آن نشان میدهد ترکیبات شیمیایی متعددی در شیر مادران در معرض دود تنباکو شناسایی شده است.
بر اساس این یافتهها، فلزات سنگین مانند سرب، کادمیوم، کروم و آرسنیک و همچنین هیدروکربنهای آروماتیک چندحلقهای (PAHs) از جمله بنزو پایرن، بیشترین فراوانی را در این مطالعات داشتهاند؛ ترکیباتی که برخی از آنها دارای خاصیت سرطانزایی اثباتشده هستند.
دکتر سلیمانی با اشاره به نقش شاخصهای زیستی توضیح داد: کوتینین، که یکی از متابولیتهای نیکوتین است، بهعنوان نشانگر معتبر مواجهه با دود تنباکو شناخته میشود و وجود آن در شیر مادر، حتی در مادران غیرسیگاری، نشاندهنده تماس غیرمستقیم با دود دخانیات است.
فلزات سنگین نیز به دلیل خاصیت تجمعی، میتوانند در بدن نوزاد باقی مانده و در بلندمدت منجر به اختلالات رشدی، عصبی و افزایش خطر بیماریهای مزمن شوند.
یافتههای این مطالعه همچنین نشان میدهد میزان برخی از این ترکیبات شیمیایی در شیر آغوز با شیر بالغ متفاوت است؛ موضوعی که حاکی از تفاوت مکانیسمهای انتقال آلایندهها در مراحل مختلف شیردهی بوده و نیازمند انجام تحقیقات تکمیلی است.
به گفته این عضو هیئت علمی، حتی در شرایطی که مادر و نوزاد مصرفکننده دخانیات نباشند، مواجهه غیرمستقیم با دودهای دست دوم و سوم میتواند سلامت کودک را به خطر اندازد و در آینده زمینهساز مشکلات تنفسی، اختلالات رشد و سایر پیامدهای منفی شود.
با این حال، دکتر سلیمانی تأکید کرد: شیر مادر همچنان بهترین و کاملترین غذای نوزاد است و تغذیه با شیر مادر قویاً توصیه میشود، اما شرط اساسی آن، فراهم کردن محیطی کاملاً عاری از دود برای مادر و نوزاد است. وجود فرد مصرفکننده دخانیات در منزل، تهویه نامناسب و تجمع دود در فضاهای بسته، از عوامل تشدیدکننده این خطر به شمار میروند.
وی در پایان با تأکید بر نقش خانوادهها گفت: هیچ سطح ایمنی برای مواجهه با دود تنباکو وجود ندارد و ایجاد «خانه بدون دود» و پرهیز کامل از مصرف دخانیات در محیطهای بسته، تصمیمی ساده اما حیاتی برای حفظ سلامت نوزادان است؛ تصمیمی که بهویژه پدران و اطرافیان مادران شیرده باید آن را جدی بگیرند.