دسته: اخبار
حمایت غذایی از مادران باردار و کودکان زیر دو سال در «طرح یسنا»
وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در راستای اجرای قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت، با طراحی «طرح یسنا» وارد فاز جدیدی از حمایتهای اجتماعی برای تأمین امنیت غذایی مادران باردار و دارای فرزند زیر دو سال شد.
این طرح که با هدف صیانت از نهاد خانواده و حمایت از نسل آینده تدوین شده، بهطور ویژه بر دهکهای اول درآمدی تمرکز دارد. هدف از تخصیص این اعتبارات هدفمند، مقابله با چالشهای اقتصادی در دوران حساس بارداری و دوران زیر دو سالگی فرزندان و تضمین سلامت مادران و کودکان است.
بر اساس برنامهریزیهای عملیاتی وزارت تعاون، اجرای این طرح در دو مرحله طی سالهای ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ با ابعاد گستردهای دنبال شد. در سال ۱۴۰۳، حدود ۲ میلیون مادر باردار و دارای فرزند زیر دو سال در ۷ دهک اول درآمدی، از اعتبار ۱۵ میلیون ریالی بهرهمند شدند.
همچنین در این راستا، حمایتهای ویژهای شامل ۴.۵ میلیون ریال برای مادران باردار و ۹ میلیون ریال به ازای هر فرزند برای خانوادههای دارای دوقلو و چندقلو پیشبینی شده است.
برنامهریزیها برای سال ۱۴۰۴ نیز نشان میدهد که این حمایتها با تمرکز بر ۵ دهک اول درآمدی و پوشش ۲.۱ میلیون مادر، با اعتبارات متغیر متناب با سطح درآمدی بین ۵ تا ۶.۵ میلیون ریال ادامه یافت. این اقدام در چارچوب سیاستهای کلان کشور برای تقویت امنیت غذایی و حمایت از رشد جمعیت صورت میگیرد.
چرایی شکاف جنسیتی در رشتههای فنی و مهندسی و هوش مصنوعی باید شناسایی شود
معاون رییس جمهور در امور زنان و خانواده:
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده با تأکید بر ضرورت شناسایی دلایل شکاف جنسیتی در رشتههای فنی، مهندسی و علوم پایه گفت: باید بررسی کنیم چه باورها و عواملی باعث شده برخی رشتهها مردانه تلقی شوند و زنان کمتر به سمت آنها بروند؛ چراکه بدون شناخت چرایی این شکافها، نمیتوان برای رفع آنها برنامه اجرایی مؤثر طراحی کرد.
زهرا بهروزآذر در نشست رونمایی و تشریح سالنامه آماری زنان ۱۴۰۳ که با حضور کارشناسان در معاونت امور زنان نهاد ریاست جمهوری برگزار شد، اظهار کرد: بیش از ۶۴ درصد متقاضیان ورود به دانشگاه بانوان هستند، همچنین بیش از ۵۲ درصد از دانشجویان را زنان تشکیل می دهند.
وی با اشاره به ضرورت فراهم کردن مسیر رشد و شکوفایی زنان افزود: قانون اساسی موضوع ارتقای ظرفیتهای زنان را مطرح کرده و دولتها موظف هستند مسیر رشد و شکوفایی زنان را فراهم کنند.
بهروزآذر: چرایی شکاف جنسیتی در رشتههای فنی و مهندسی و هوش مصنوعی باید شناسایی شود
وی گفت: باید مشخص شود مسیر رشد و شکوفایی زنان کجاست و آیا تبعیض و نابرابری وجود دارد یا خیر؛ اگر وجود دارد، باید مشخص شود چرا و چگونه ایجاد شده است. این موضوع، نخستین گام برای برنامهریزی و سیاستگذاری درست در حوزه زنان است.
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده با اشاره به ضرورت استمرار انتشار آمارهای تخصصی در حوزه زنان گفت: آمارنامه و سالنامههای تخصصی حوزه زنان باید بهعنوان مبنایی برای تصمیمگیری و سیاستگذاری مورد استفاده قرار گیرند و اجرای آنها نباید وابسته به افراد و مدیرانی باشد که در دورههای مختلف مسئولیت را بر عهده میگیرند.
جمعآوری داده از ۳۰ دستگاه متولی
بهروزآذر با اشاره به فرآیند جمعآوری دادههای حوزه زنان گفت: یکی از دشواریهای اصلی، جمعآوری دادهها از حدود ۳۰ دستگاه متولی بود. برای این کار، تیم تخصصی در معاونت برنامهریزی و اداره ارزیابی عملکرد شکل گرفته است.
وی ادامه داد: این اقدامات از صفر شروع نشده و در دولتهای پیشین نیز زحمات زیادی در این زمینه انجام شده است، اما شاخصها بهصورت مستمر بهروزرسانی و بازبینی میشوند. بخشی از دادهها بهصورت برخط و بخشی دیگر بهصورت دستی دریافت میشود.
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده یکی از چالشهای جدی در این زمینه را «خست اطلاعاتی» دستگاهها دانست و گفت: دستگاهی که داده را جمعآوری میکند، خود را صاحب آن میداند و نسبت به قرار گرفتن اطلاعات در اختیار دیگران حساسیت دارد.
بهروزآذر افزود: با وجود همه صحبتها درباره شفافیت و دادهباز، در عمل همچنان با وضعیت مطلوب فاصله داریم. گاهی نیز نگرانی از سوءاستفاده، باعث شکلگیری نگاه امنیتی و محدود شدن دسترسی به دادهها میشود.
وی تأکید کرد: تلاش ما این است که این حساسیتها را کاهش دهیم و از دادهها برای شناخت دقیقتر مسائل و کمک به حل آنها استفاده کنیم.
پالایش چندمرحلهای دادهها برای افزایش دقت اطلاعات
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده درباره نحوه پردازش دادههای جمعآوریشده نیز گفت: دادههایی که از دستگاهها دریافت میشود، در چند مرحله مورد بررسی و پالایش قرار میگیرد. اطلاعات «کلینزینگ» میشود و دادههای تکراری و دوبارهکاریها حذف میشوند.
وی افزود: اطلاعات چندین بار با دستگاههای متولی رفتوبرگشت دارد و مورد ارزیابی قرار میگیرد تا از صحت دادهها اطمینان حاصل شود. هدف این است که باکیفیتترین و کاملترین دادههای ممکن در این حوزه استخراج و تجمیع شود.
بهروزآذر با اشاره به روند تدوین سالنامههای حوزه زنان اظهار کرد: سالنامه سال ۱۴۰۲ با تلاشهای خزعلی و تیم ایشان، بهویژه موسوی، بخش اصلی کار را پشت سر گذاشته بود و انتشار آن در دولت چهاردهم انجام شد.
وی ادامه داد: سالنامه سال ۱۴۰۳ نیز قرار بود در بهمن یا اسفند منتشر شود، اما جنگ باعث تأخیر در انتشار آن شد. امروز این سالنامه آماده است و به دلیل ملاحظات زیستمحیطی و برای کاهش مصرف کاغذ، نسخه دیجیتال آن در اختیار مخاطبان قرار میگیرد.
بیش از ۵۲ درصد صندلیهای دانشگاهها در اختیار زنان است
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده با بیان اینکه دادههای ارائهشده تنها تصویری توصیفی از وضعیت موجود هستند، گفت: پشت این دادهها، چراییهای زیادی وجود دارد که باید آنها را بررسی کنیم.
آذر با اشاره به حضور گسترده زنان در آموزش عالی اظهار کرد: یکی از افتخارات کشور، حضور گسترده زنان در دانشگاههاست. بیش از ۶۴ درصد متقاضیان ورود به دانشگاه را دختران تشکیل میدهند و بیش از ۵۲ درصد صندلیهای دانشگاهها نیز در اختیار زنان است.
وی افزود: با این حال، بررسی رشتههای تحصیلی نشان میدهد که میان زنان و مردان در انتخاب و حضور در رشتههای دانشگاهی، شکاف جنسیتی مشخصی وجود دارد.
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده ادامه داد: یکی از مزیتهای کشور در سالهای گذشته، پیشرفت در حوزه علم و فناوری بوده است. در جریان جنگ ۴۰ روزه نیز مراکز پیشرفته علمی کشور هدف قرار گرفتند. بخشی از توانمندیهای دفاعی امروز کشور، حاصل دستاوردهای علمی و فناوری و محصولات دانشبنیان است که توسط جوانان دختر و پسر کشور تولید شدهاند.
بهروزآذر با اشاره به تفاوت حضور زنان و مردان در رشتههای دانشگاهی گفت: در علوم پایه، وضعیت زنان در ایران نسبتاً بهتر است و بر اساس دادههای ارائهشده، تعداد فارغالتحصیلان علوم پایه در میان زنان حدود ۱۴۳ هزار نفر و در میان مردان حدود ۶۶ هزار نفر بوده است.
وی افزود: اما در رشتههای فنی و مهندسی، این وضعیت متفاوت است. تعداد فارغالتحصیلان مرد در این رشتهها حدود ۵۷۳ هزار نفر و تعداد فارغالتحصیلان زن حدود ۱۸۰ هزار نفر اعلام شده است.
نمیتوان از خانواده گفت اما خواستههای زنان امروز را نادیده گرفت
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده افزود: امروز به یک واقعیت رسیدهایم. نمیتوانیم از خانواده و ضرورت شکلگیری آن صحبت کنیم، اما خواستهها و شرایط زنان را نادیده بگیریم، امروز، چه بخواهیم و چه نخواهیم، زنان وارد دانشگاه شدهاند.
به گفته وی، در چنین شرایطی باید زمینه حضور زنان را فراهم کنیم. زنان باید بتوانند در کنار بهرهمندی از زندگی شخصی خود، انتخابهایشان را نیز تجربه کنند؛ چه تجربه مادری و همسری و چه هر انتخاب دیگری که دارند.
بهروزآذر تصریح کرد: یکی از موضوعات مهم، شناسایی موانع ساختاری است. گاهی سیاستها، قوانین و مقررات، خود به مانعی برای رشد زنان تبدیل شدهاند.
چرا برخی رشتهها «مردانه» تلقی میشوند؟
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده با طرح این پرسش که چه عواملی باعث میشود یک رشته تحصیلی «مردانه» تلقی شود، گفت: چه باورهایی وجود دارد که باعث میشود زنان، بهویژه در رشتههایی مانند علوم کامپیوتر و برق، کمتر وارد این حوزهها شوند و رشتههای دیگری را انتخاب کنند؟
بهروزآذر افزود: رشتههای موسوم به «STEM» شامل علوم پایه، فنی و مهندسی، در همه دنیا با شکاف جنسیتی مواجه هستند. یکی از دغدغههای کشورهای مختلف، از کشورهای عضو سازمان همکاری اسلامی تا سایر کشورها، افزایش حضور و تحصیل زنان در این رشتههاست.
وی ادامه داد: با این حال، این شکاف در ایران جدیتر است. ممکن است این نگاه مطرح شود که برخی رشتهها «مردانه» هستند و زنان نباید وارد آنها شوند. ما اکنون نسبت به این موضوع نگرانیهایی داریم و در همین زمینه نامهای به وزیر مربوطه ارسال کردهایم تا فرآیند پذیرش در این رشتهها بهطور جدی بررسی شود.
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده تأکید کرد: بیش از هر چیز، امروز نیازمند پاسخ به این پرسشها هستیم و به مطالعه و بررسیهای علمی متخصصان حوزه زنان و خانواده نیاز داریم.
بهروزآذر افزود: باور ما به نقش دانشگاه این است که اگر قرار باشد مسئلهای در کشور بهدرستی شناسایی و برای آن راهحل پیدا شود، این کار باید با کمک دانشگاه و متخصصان انجام شود و دانشگاهیان میتوانند پاسخ این پرسشها را پیدا کنند و راهکارهای علمی برای کاهش این شکاف ارائه دهند.
زنان در اقتصاد دیجیتال حضور دارند اما در کدنویسی کمتر دیده میشوند
وی با اشاره به مطالعات انجامشده در ماههای اخیر درباره رشتههای STEM گفت: در یکی دو ماه گذشته که روی موضوع رشتههای STEM کار کردهایم، به چند گزاره مهم رسیدهایم. یکی از آنها این است که همچنان این باور وجود دارد که این رشتهها مردانه هستند.
بهروزآذر ادامه داد: این در حالی است که زنان در حوزههایی مانند فریلنسری، تولید محتوا و اقتصاد دیجیتال حضور خوبی دارند. پرسش ما این است که چرا همین زنان در حوزههایی مانند کدنویسی کمتر حضور پیدا میکنند و چرا ورود زنان به حوزههایی مانند هوش مصنوعی محدودتر است؟
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده با بیان اینکه امروز پژوهشگران حوزه اخلاق هوش مصنوعی بر اهمیت حضور زنان تأکید دارند، گفت: نگاه مراقبتی زنان میتواند به توسعه هوش مصنوعی اخلاقمحورتر و مراقبتمحورتر کمک کند، اما حضور زنان در این حوزه همچنان کمتر از ظرفیت موجود است.
وی تأکید کرد: ما میخواهیم چرایی این موضوع را از متخصصان و دانشگاهیان بپرسیم و بدانیم پشت آمارهای موجود چه لایههایی وجود دارد که در آمارنامهها دیده نمیشود.
بهروزآذر گفت: از متخصصان و دانشگاهیان میخواهیم به ما کمک کنند تا این عوامل را بهتر بشناسیم و راه پیدا کردن پاسخ این پرسشها را پیدا کنیم. هدف این است که خلأهای موجود را شناسایی کنیم و بر اساس آنها، برنامههای اجرایی مؤثر طراحی کنیم.
معاون امور زنان و خانواده ریاست جمهوری در ادامه در خصوص سالنامه آماری زنان هم گفت: پیشینه سالنامه آماری به برنامه ششم باز میگردد؛ ما هیچ وقت نمیتوانیم سیاستگذاری را در فضایی که نابینا هستیم انجام دهیم به همین دلیل از روز اول به دنبال این بودیم که تصویر روشنی از وضعیت زنان داشته باشیم.
وی با اشاره به اینکه طبق قانون آموزش رایگان باید برای همه فراهم شود،یادآورشد: اصل ۲۱ قانون اساسی ارتقای ظرفیت زنان را مطرح میکند اما وقتی این مطالب را میخواهیم از وزارتخانهها مطالبه کنیم باید دقیق بدانیم کدام اقدامات موجب ارتقای زنان میشود و کدام یک مانع است.
بهروزآذر با اشاره به حساسیت ها در مورد دادهها اظهار کرد: برخی از نهادها که دادهها را جمعآوری کردهاند خود را صاحب دادهها میدانند برای همین تلاش کردیم حساسیت امنیتی برای استفاده از دادهها را کم کنیم.
وی افزود: تمامی دادهها تمیز و دادههای تکراری حذف و بیشترین و کیفیترین داده تهیه شد. همچنین به دلیل بحث محیط زیست نسخه دیجیتال آن نیز تهیه شده است که در اختیار کارشناسان قرار داده میشود.
معاون رییس جمهور تصریح کرد: این دادهها تصویر توصیفی از انچه اتفاق افتاده است به ما میدهد اما چراییهای زیادی پشت این آمار است که ما چیزی از آنها نمیدانیم. مثلا ۶۴ درصد متقاضیان ورود به دانشگاهها بانوان هستند و ۵۲ درصد آنها بر روی صندلی دانشگاهها نشستهاند اما شکاف جنسیتی به صورت واضح نشان میدهد در بین زنان و مردان شکاف در ورود به رشتههای دانشگاهی وجود دارد. در رشتههای فنی مهندسی شکاف جنسیتی بسیار زیادی در کشور داریم.
وی گفت : امروز گام اول در شناخت مسائل زنان و پیدا کردن راهحلها است؛ ما اعتراف میکنیم که همه چیز را نمیدانیم و تعدد پارادایمها بسیار زیاد است. ما از جامعه دانشگاهی خواهش میکنیم گپهای اطلاعاتی برای شناخت وضعیت زنان را بر اساس قانون به ما اطلاع دهند تا بدانیم چطور باید کار کنیم.
بهروزآذر تصریح کرد: ما به این واقعیت رسیدیم که اگر می خواهعیم خانواده شکل بگیرد،نمیتوانیم آنچه زنان میخواهند را نبینیم. در مقطع دکتری حضور زنان و مردان برابری میکند پس باید شرایط را فراهم کنیم که زنان از زیست خود لذت ببرند و هر انتخابی که دارند را محقق کنند.
وی افزود: ما از کارشناسان میخواهیم موضوعاتی که جنس ساختاری دارند و ما بر اساس قوانین برای تحقق آنها موانع ایجاد کردهایم را شناسایی و در طراحی قوانینی که میتواند به رشد زنان کمک کند، ما را یاری کنند.
وضعیت زنان ایران از زبان آمار
مهدی شیرزاد پژوهشگر مسائل اجتماعی و مشاور معاون امور زنان و خانواده ریاستجمهوری هم در ابتدای این نشست به تشریح دلایل طراحی سالنامه آماری زنان و خانواده در سال ۱۴۰۳ پرداخت و با تاکید بر اهمیت سیاستگذاری مبتنی بر داده و لزوم پیوند داده با سیاستگذاری، گفت: ما در این زمینه ضعف داریم و باید این ضعف اصلاح شود.
وی با اشاره به اینکه دولت ظرفیت پژوهشی کمی دارد و اگر از ظرفیت پژوهشگران، اساتید و دانشگاهها استفاده نکنیم، از ظرفیت کارشناسی کشور محروم میشود، گفت: قانون معاونت امور زنان را مکلف کرده که باید شاخصهای حوزه زنان را در قالب اطلس گزارش کند؛ که یکی از دلایل تهیه این سالنامه نیز عمل به این تکلیف قانونی بوده است.
شیرزاد اضافه کرد: عدل و انصاف مفاهیم اصلی رئیس جمهور در انتخابات بوده است که وظیفه مضاعفی را برای معاونت ایجاد میکند تا نسبت به کم لطفیها و نابرابریهایی که اتفاق میافتد حساستر باشیم.
این پژوهشگر مسائل اجتماعی با اعلام این مطلب که دادههای این سالنامه متکی بر دادههای سال ۱۴۰۳ است، گفت: دی ماه سال گذشته این سالنامه قابل انتشار بود که به تعویق افتاد و تحلیلی که ارائه میشود مربوط به شرایط خاص آن دوره است و به شرایط کنونی قابل تعمیم نیست.
وی اعلام کرد: بر اساس دادهها در سال ۱۴۰۳، ۸۶ میلیون نفر جمعیت داشتهایم که ۴۲ و شش دهم درصد آن زنان هستند و زنان ۲۵ تا ۵۰ ساله بیشترین زنان کشور هستند یعنی جمعیت ایران در حال پیرشدن است. بعد خانوار شهری نیز سه نفر و روستایی سه و سه دهم نفر بوده است.
شیرزاد ادامه داد: تعداد خانوارهای زن سرپرست نسبت به قبل دوبرابر شده و رو به افزایش است؛ نرخ سالخوردگی مردان هفت درصد و نرخ سالخوردگی زنان هشت و یک دهم درصد است؛ طی ۹ سال اخیر نرخ خالص ازدواج کاهش و نرخ طلاق تقریبا ثابت بوده است. در ۱۴۰۳ نرخ خالص ازدواج بین چهار تا ۹ در نوسان بوده است. میانگین سن زنان در اولین ازدواج ۲۴ و یک دهم بوده است.
وی تاکید کرد: میانگین سن طلاق در هر دو جنس روند افزایشی داشته و تغییر مهمی که در کشور رخ داده این بوده که در طلاق، میانگین سالهای زندگی افزایش داشته است که دلیل این مسئله باید به صورت علمی بررسی شود و نسبت ازدواج به طلاق در برابر هر ۱۰۰ ازدواج ۴۱ طلاق در ۱۴۰۳ رخ داده است که کمترین طلاق در سیستان و بلوچستان و بیشترین در استان البرز بوده است. میزان باروری کل کشور نیز به زیر نرخ جایگزینی رسیده است.
شیرزاد دیگر یافتههای آماری این سالنامه را اعلام کرد و گفت: فاصله ازدواج تا تولد اولین فرزند حدود چهار تا چهار و نیم سال بوده است. میانگین سن والدین در تولد اولین فرزند نیز برای زنان ۲۷ و نیم سالو سن پدران ۳۲ سال بوده است. در مورد تحصیلات نیز در جمعیت ۱۰ تا ۴۴ ساله میزان باسوادی بانوان بالای ۹۵ درصد است و در سال ۹۶، ۳۱ درصد دختران شرکت کننده در کنکور پذیرش شدند.
وی افزود: در حوزه کار و اشتغال در سال ۱۴۰۳، ۲۸ میلیون زن غیرفعال از نظر اقتصادی داشتیم، ۶۵۸ هزار نفر نیز بیکار و چهار میلیون نفر شاغل بودند. ۶۵ درصد فارغ التحصیلان زن و ۳۰درصد فارغالتحصیلان مرد فعالیت اقتصادی ندارند؛ البته نیمی از مردان غیر فعال اقتصادی دارای درامد هستند اما ۸۰ درصد زنان غیرفعال (خانهدار) بدون درآمد هستند. ۸۰ درصد مدیران کشور نیز مرد هستند که در سال آغاز این دولت شاهد رشد مدیران زن هستیم.
در پایان این نشست از سالنامه آماری زنان و خانواده رونمایی شد.
گواهینامه موتورسواری بانوان در مرداد صادر میشود
معاون رئیسجمهور:
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده با تاکید بر اینکه هیچ محدودیت شرعی، حقوقی و قانونی برای صدور گواهینامه موتورسواری بانوان وجود ندارد، گفت: براساس آخرین پیگیریها، امیدواریم گواهینامه موتورسواری بانوان در مرداد صادر شود.
زهرا بهروز آذر افزود: بانوان باید گواهینامه موتورسواری داشته باشند تا به دلیل نداشتن گواهینامه و محرومیت از بیمه، دچار صدمات مضاعف نشوند. به همین دلیل دولت در این موضوع ورود کرد و در این امر همراهی از جانب مجلس را داشتیم همچنین علما و روحانیون نیز اعلام کردند که این اقدام حرام نیست.
بهروزآذر افزود: امروز زنانی را داریم که خلبان یا راننده خودروهای سنگین هستند و موتور هم یک وسیله حمل و نقل و وسیله ترافیکی است که مورد استفاده همگان قرار میگیرد.
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده اظهار کرد: درخصوص صدور گواهینامه موتورسواری بانوان اقدامات لازم انجام و در آخرین صحبتی که با مسئولان پلیس راهور فراجا داشتم حتی نمونه اولیه گواهینامه زنان نیز چاپ شده است.
وی با بیان اینکه به دلیل وقوع جنگ تحمیلی سوم، صدور گواهینامه موتورسواری بانوان به وقفه افتاد، گفت: قرار بود در تیرماه مراسم رونمایی از اولین گواهینامه موتورسواری بانوان انجام شود که متاسفانه در این ایام هم دوباره درگیر جنگ شدیم.
وی یادآور شد: گاهی مطرح می شود که در این خصوص نیاز به اصلاح ماده قانونی است؛ یعنی باید مجلس قانون تصویب کند اما اصلا این طور نیست؛ برای این امر مصوبه و مقرری داده شده است که مشکلی نیست.
بهروز آذر با اشاره به لزوم آموزش رسمی برای دریافت گواهینامه موتورسواری گفت: بانوان موتورسواری را داریم که مدال آور هستند و از آنها به عنوان اولین مربیان دعوت میکنیم که برای آموزش سایر علاقهمندان فعال شوند.
دانش سایبری زنان، دختران و خانوادهها را افزایش دهیم
بهروز آذر با اشاره به وقوع انواع خشونتها، تاکید کرد: همه ما تلاش می کنیم که انواع خشونتها کاهش پیدا کند، اما همیشه صحبت از خشونتهای فیزیکی، کلامی یا اقتصادی بود و خشونت سایبری مطرح نبود اما اکنون این نوع خشونت هم وجود دارد.
معاون رئیس جمهور با اشاره به وقوع خشونت سایبری در لرستان، گفت: عدهای در کانالی به عنوان اخاذی با دسترسی به عکسهای شخصی دختران به طرق مختلف آنها را منتشر کرده بودند و این محتواها به هیچ وجه واقعی نبود و از آنها مطالبه پول کردند.
وی افزود: با همکاری نهادهای مختلف اطلاعاتی و قضایی در کمترین زمان این تیم شناسایی و اعضای آن دستگیر شدند و متاسفانه با وجود اینکه همه تلاشمان این بودکه به هیچ وجه صدمه مضاعفی به این دختران وارد نشود و بتوانیم این موضوع را زودتر کنترل کنیم اما به هر حال مشکلاتی پیش آمد.
وی گفت: در لایحهای (لایحه پیشگیری و تامین امنیت زنان در برابر خشونت) که فرستاده بودیم برای مجلس به این موضوع توجه کرده بودیم که شامل قوانین و جرایم الکترونیکی است.
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده خاطر نشان کرد: امروز به شدت محتاج این هستیم که دانش سایبری زنان و دختران و خانوادهها را افزایش دهیم چون فقط موضوع اخاذی و دسترسی به اطلاعات شخصی نیست که هر روز حساس تر میشود و متاسفانه ابزار هوش مصنوعی با وجود اینکه در زندگی ما امروز کاربرد زیادی دارد و موجب افزایش عملکرد و بهبود زندگی میشود اما سویههای منفی هم دارد.
بهروزآذر: حریم خصوصی زنان خط قرمز جامعه است
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده با تأکید بر ضرورت حمایت فوری و همهجانبه از قربانیان خشونت سایبری، از پیگیری مستقیم خود برای ارائه خدمات روانی و اجتماعی به زنان آسیبدیده خبر داد و یاداور شد: همکاری هماهنگ نهادهای امنیتی، اطلاعاتی، انتظامی، قضایی و دستگاههای مسئول فضای مجازی، در چارچوب قوانین جرایم رایانهای، به شناسایی و دستگیری عاملان انتشار تصاویر خصوصی و اخاذی از زنان منجر شد.
زهرا بهروزآذر در گردهمایی همیاران سلامت روانی و اجتماعی، با اشاره به انتشار غیرقانونی تصاویر خصوصی تعدادی از زنان و دختران و اخاذی از آنان در یکی از استانهای کشور، این حادثه را نمونهای تکاندهنده از اشکال جدید خشونت دانست.
وی گفت: پیش از این بیشتر درباره خشونت فیزیکی، کلامی و اقتصادی سخن میگفتیم. این خشونتها همچنان وجود دارند، اما امروز با شکل تازهای از خشونت، یعنی خشونت در فضای مجازی و خشونت سایبری، مواجه هستیم که با توسعه فناوری و هوش مصنوعی میتواند ابعاد گستردهتر و پیچیدهتری پیدا کند.
معاون رئیسجمهور با تأکید بر ضرورت نگاه مسئولانه به توسعه هوش مصنوعی اظهار داشت: همان اندازه که بهرهگیری از هوش مصنوعی برای بهبود زندگی اهمیت دارد، باید نسبت به پیامدها و سویههای منفی آن نیز هوشیار باشیم. این فناوری میتواند برای جعل تصویر و هویت، انتشار اخبار دروغین، نقض حریم خصوصی و تخریب اعتبار افراد مورد سوءاستفاده قرار گیرد.
بهروزآذر افزایش سواد سایبری را یکی از نیازهای جامعه دانست و تصریح کرد: همه اقشار جامعه، بهویژه زنان و دختران، باید بیاموزند چگونه از اطلاعات شخصی و حریم خصوصی خود در فضای مجازی محافظت کنند، مخاطرات را بشناسند و اقدامات پیشگیرانه لازم را انجام دهند.
وی با تأکید بر آموزش و پیشگیری خاطرنشان کرد: افرادی که تصاویر خصوصی آنان منتشر شده، قربانی خشونت و جرم هستند. آنان نباید به دلیل جرمی که علیهشان رخ داده، بار دیگر با سرزنش، توهین، طرد اجتماعی یا خشونت در محیط خانواده و جامعه مواجه شوند.
معاون رئیسجمهور با قدردانی از اقدام هماهنگ نهادهای امنیتی، اطلاعاتی، انتظامی، قضایی و دستگاههای مسئول فضای مجازی در شناسایی و دستگیری عاملان این پرونده بیان کرد: وجود قوانین جرایم رایانهای و همکاری مسئولانه دستگاهها، امکان برخورد سریع و قانونی با مرتکبان این جرایم را فراهم کرده است.
بهروزآذر ادامه داد: حفظ کرامت، امنیت و آبروی زنان و دختران، موضوعی متعلق به یک دستگاه یا یک بخش خاص نیست؛ بلکه مسئولیتی مشترک و مورد اهتمام همه ماست. تعرض به حریم خصوصی زنان، تعرض به کرامت انسانی و امنیت اجتماعی جامعه است.
وی همچنین از پیگیری مستقیم خود برای حمایت از زنان آسیبدیده خبر داد و یادآور شد: در تماس با استاندار و دیگر دستگاههای مسئول تأکید کردم همه افرادی که مورد اخاذی و خشونت قرار گرفتهاند، باید بلافاصله از خدمات سلامت روان و حمایتهای تخصصی برخوردار شوند و با آنان و خانوادههایشان گفتوگو شود تا این زنان بار دیگر در محیط خانواده یا اجتماع قربانی خشونت نشوند.
معاون رئیسجمهور توانمندسازی و آگاهیبخشی به مردان را نیز در کنار آموزش زنان ضروری دانست و عنوان کرد: در حادثه اخیر، مردانی عضو کانالهای انتشار این تصاویر بودند. باید به مردان یادآوری کنیم که قربانیان این خشونتها، زنان و دختران همشهری خود آنان هستند.
دولت پیگیر پرونده انتشار تصاویر خصوصی است/ جرم سایبری به بحران اجتماعی و روانی تبدیل نشود
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده تاکید کرد:
معاون رئیسجمهور در امور زنان و خانواده با بیان اینکه دولت پرونده انتشار تصاویر خصوصی برخی شهروندان در فضای مجازی در یکی از شهرستانها را با حساسیت پیگیری میکند، تاکید کرد: از همه دستگاههای مرتبط، خواستهایم حمایتهای روانی و اجتماعی از قربانیان و خانوادههای آنان را با فوریت و به صورت فعال در دستور کار قرار دهند، نباید اجازه دهیم یک جرم سایبری به بحرانی اجتماعی و روانی تبدیل شود.
زهرا بهروزآذر در خصوص انتشار تصاویر خصوصی شهروندان بهویژه زنان در برخی از پیام رسانها گفت: آنچه رخ داده، صرفاً یک تخلف در فضای مجازی نیست، یک جرم سازمانیافته سایبری، تعرض آشکار به حریم خصوصی شهروندان و حمله به امنیت روانی جامعه است.
وی با بیان اینکه کسانی که با انتشار تصاویر خصوصی، هتک حیثیت، تهدید و اخاذی، زندگی مردم را هدف قرار دادهاند، باید بدانند که با شدیدترین برخورد قانونی مواجه خواهند شد، افزود: دولت این پرونده را با حساسیت دنبال میکند و همه دستگاههای مسئول موظفاند با هماهنگی و سرعت، این پرونده را تا برخورد کامل با عاملان آن پیگیری کنند.
معاون رئیسجمهور درباره شایعات منتشر شده در فضای مجازی درخصوص خودکشی برخی از قربانیان تصریح کرد: تاکنون چنین اخباری از سوی مراجع رسمی تأیید نشده است، اما این موضوع به هیچوجه از اهمیت مساله کم نمیکند، همین میزان از اضطراب، ترس و فشار روانی که به قربانیان و خانوادههای آنها تحمیل شده، زنگ خطری جدی است.
بهروزآذر ادامه داد: به همین دلیل از همه دستگاههای مرتبط، بهویژه دستگاههای متولی سلامت روان و خدمات اجتماعی، خواستهایم حمایتهای روانی و اجتماعی از قربانیان و خانوادههای آنان را با فوریت و بهصورت فعال در دستورکار قرار دهند.
وی درباره وظایف خانوادهها در این شرایط خاطرنشان کرد: نخستین انتظار ما از خانوادهها این است که در کنار فرزندان خود بایستند، دختران و زنانی که تصاویرشان بدون رضایت منتشر شده، مجرم نیستند، آنها قربانی یک اقدام مجرمانه هستند. هرگونه سرزنش، تهدید، طرد یا اعمال خشونت علیه این افراد، ظلمی مضاعف به قربانی است و میتواند آسیبهای جبرانناپذیری به دنبال داشته باشد. خانواده نباید محل بازخواست قربانی باشد بلکه باید امنترین پناهگاه قربانی باشد.
معاون رئیسجمهور با تاکید بر اینکه ارتقای سواد رسانهای دیگر یک انتخاب نیست، بلکه یک ضرورت است، ابراز داشت: همه اعضای خانواده باید بدانند چگونه از اطلاعات و تصاویر شخصی خود محافظت کنند، تنظیمات امنیتی شبکههای اجتماعی را بشناسند و در صورت مواجهه با تهدید یا اخاذی، مسیرهای قانونی را دنبال کنند، آموزش عمومی در حوزه امنیت دیجیتال باید بهطور جدی در دستور کار دستگاههای آموزشی، فرهنگی و رسانهای قرار گیرد.
بهروزآذر با بیان اینکه از همه مردم میخواهیم از عضویت، مشاهده و بازنشر محتوای این کانالها خودداری کنند، عنوان کرد: هر عضویت و هر بازدید، به ادامه حیات این شبکههای مجرمانه کمک میکند، انتظار ما از جامعه، بهویژه مردان، این است که اجازه ندهند آبرو و کرامت زنان و دختران این سرزمین دستمایه سرگرمی، کنجکاوی یا انتقامجویی عدهای سودجو شود. این رفتارها نه با فرهنگ ایرانی سازگار است، نه با اخلاق، نه با مرام و جوانمردی که همواره به آن افتخار کردهایم.
وی با بیان اینکه دولت در کنار قربانیان ایستاده است، نه در کنار کسانی که آنها را سرزنش میکنند، یادآور شد: از همه نهادهای مسئول انتظار داریم با سرعت، هماهنگی و قاطعیت، هم عاملان این جرایم را به دست عدالت بسپارند و هم از قربانیان حمایت کنند.
معاون رئیسجمهور با تاکید بر اینکه امنیت، کرامت و حریم خصوصی شهروندان خط قرمز ماست و در برابر تعرض به آن، هیچگونه مماشاتی پذیرفتنی نیست، بیان کرد: از همه شهروندان نیز میخواهیم با خودداری از عضویت، بازنشر و حمایت از این کانالها، اجازه ندهند سودجویان از آبرو و امنیت روانی مردم سوءاستفاده کنند.
بهروزآذر افزود: از همه نهادهای امنیتی، اطلاعاتی، انتظامی، قضایی و دستگاههای اجرایی که از نخستین ساعات، با حساسیت و مسئولیتپذیری برای شناسایی عاملان، حمایت از آسیبدیدگان و بازگرداندن آرامش به جامعه وارد عمل شدهاند، قدردانی میکنم. انتظار ما این است که این همکاری و هماهنگی تا شناسایی و برخورد کامل با همه عوامل این شبکهها ادامه یابد.
وی با بیان اینکه حفظ کرامت، حریم خصوصی و امنیت روانی شهروندان، وظیفهای ملی و مسئولیتی مشترک است، گفت: اطمینان دارم با همدلی مردم، هوشیاری خانوادهها و قاطعیت دستگاههای مسئول، اجازه نخواهیم داد مجرمان سایبری امنیت و آرامش جامعه را هدف قرار دهند.
برخی کاربران شبکههای اجتماعی از انتشار تصاویر شخصی تعدادی از شهروندان در فضای مجازی خبر دادند، پلیس اعلام کرد با عاملان انتشار این تصاویر برخورد شده است.
بررسی پیشنویس سند توسعه دانشگاههای دوستدار خانواده
پیشنویس سند توسعه دانشگاههای دوستدار خانواده در جلسه ۱۰۰۸ شورای فرهنگی و اجتماعی خانواده و زنان شورای عالی انقلاب فرهنگی بررسی شد.
جلسه اخیر شورای فرهنگی و اجتماعی خانواده و زنان به بحث و بررسی پیرامون «پیشنویس سند توسعه دانشگاههای دوستدار خانواده» اختصاص داشت که محصول مطالعات و نشستهای هیأت اندیشهورز میز آموزشهای رسمی ستاد خانواده و زنان دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی است.
پیشنویس این سند با هدف «نهادینهسازی سبک زندگی اسلامی- ایرانی از طریق تحقق سیاستهای خانواده محور در نظام حکمرانی مراکز آموزش عالی در ابعاد؛ آموزشی و پژوهشی، ساختاری و مدیریتی، فرهنگی و اجتماعی، ضوابط و دستورالعملها، مالی و رفاهی و نظارت و ارزیابی» با ۵ راهبرد اصلی تدوین شده که ذیل هر راهبرد اصلی، چند راهبرد میانی و تعدادی اقدام نیز تعریف شده است.
پس از بحث و بررسی و تبادلنظر اعضاء مقرر شد؛ نظرات تکمیلی به صورت کتبی به ستاد ارسال شود تا پس از اعمال در پیشنویس سند، جهت تصویب نهایی در دستور جلسات بعدی شورا قرار گیرد.
عضویت جمهوری اسلامی ایران در شورای مشورتی زنان سازمان همکاریهای اسلامی
جمهوری اسلامی ایران عضو شورای مشورتی زنان سازمان همکاریهای اسلامی شد که این انتخاب بیانگر نقش فعال و حضور موثر کشورمان در ساز و کارهای بین المللی مرتبط با مسائل زنان در جهان اسلام است.
در نهمین اجلاس وزرای زنان سازمان همکاریهای اسلامی که با مشارکت فعال کشورهای عضو سازمان همکاری اسلامی در پاکستان برگزار شد، دستورکارهای مختلفی مطرح شد که یکی از مهمترین آنها، انتخاب اعضای جدید سازمان برای شورای مشورتی زنان بود، در این راستا، نرجس ابوالقاسمی دهاقانی معاون بررسی های راهبردی معاونت امور زنان و خانواده ریاست جمهوری، از سوی جمهوری اسلامی ایران در گروه آسیایی با اجماع این گروه به عضویت این شورا درآمد.
در این دوره، از گروه آسیایی کشورهای ایران، ترکیه و مالزی به عضویت گروه درآمدند.
بر اساس این گزارش، این شورا با هدف هدایت سیاستهای آینده، ارتقای توانمندسازی زنان و حمایت از حقوق آنان و به عنوان نهاد مشورتی کنفرانس وزیران زنان سازمان همکاری اسلامی فعالیت میکند، اعضای این شورا از سه گروه جغرافیایی عربی، آسیایی و آفریقایی هستند که از هر گروه سه کشور انتخاب می شوند.
نهمین اجلاس وزرای زنان سازمان همکاریهای اسلامی با عنوان «توانمندسازی اجتماعی، اقتصادی و سیاسی زنان در کشورهای عضو سازمان همکاری اسلامی، چالشها و مسیر پیش رو» ۲۱ تا ۲۲ تیر ماه امسال ( ۱۲ تا ۱۳ جولای ۲۰۲۵) در اسلام آباد پاکستان برگزار شد.
۷۱ هزار زن سرپرست خانوار در روستاها و شهرهای زیر ۲۰ هزار نفر بیمه میشوند
مدیرعامل صندوق بیمه اجتماعی کشاورزان، روستاییان و عشایر، از پوشش بیمهای حدود ۷۱ هزار زن سرپرست خانوار در روستاها و شهرهای زیر ۲۰ هزار نفر خبر داد و گفت: این اقدام در راستای اجرای اصول ۲۱ و ۲۹ قانون اساسی و با هدف حمایت از اقشار آسیبپذیر انجام شده است.
حامد قادرمرزی روز یکشنبه در جلسه امضای تفاهمنامه همکاری صندوق بیمه با سازمان بهزیستی کشور با اشاره به سابقه همکاری این صندوق با سازمان بهزیستی اظهار داشت: در آغاز اجرای این تفاهمنامه، حدود ۳۴ هزار نفر تحت پوشش بیمه قرار گرفتند و امروز این تعداد به حدود ۷۱ هزار زن سرپرست خانوار در روستاها و شهرهای زیر ۲۰ هزار نفر رسیده است.
وی افزود: فلسفه تأسیس صندوق و نیز این قرارداد مشترک، بر پایه اصول ۲۱ و ۲۹ قانون اساسی شکل گرفته و این اقدام را باید گامی در جهت حفظ عزت و کرامت انسانی و تحقق حقوق ملت دانست.
مدیرعامل صندوق بیمه اجتماعی کشاورزان، روستاییان و عشایر ادامه داد: در ۲ سال اخیر حدود ۲۰ هزار نفر به شمار بیمهشدگان معرفیشده از سوی سازمان بهزیستی افزوده شدهاند و در مجموع، نزدیک به ۳۷ درصد از این بیمهشدگان در ۲۰ ماه اخیر تحت پوشش قرار گرفتهاند.
قادرمرزی با اشاره به ویژگی شهرهای زیر ۲۰ هزار نفر، یادآور شد: بهجز ۲ مورد که در زمره شهرهای جدید قرار میگیرند، سایر شهرهای زیر ۲۰ هزار نفر در عمل روستاهایی هستند که به شهر تبدیل شدهاند و همچنان بافت اجتماعی، اقتصادی و کالبدی آنها ویژگیهای روستایی دارد.
وی درباره جزئیات قرارداد جدید خاطرنشان کرد: بر اساس این تفاهمنامه، حق بیمه این افراد به مدت ۱۲ ماه از ۱۱۵ حق بیمه از محل منابع سازمان بهزیستی پرداخت خواهد شد و قرارداد جدید تا پایان سال ۱۴۰۵ به امضا و اجرا میرسد.
مدیرعامل صندوق بیمه اجتماعی کشاورزان، روستاییان و عشایر با اشاره به وضعیت معیشتی زنان سرپرست خانوار گفت: فقر اغلب ۲ چهره اصلی دارد؛ یکی چهره روستایی و دیگری چهره سالمندی. در این میان، زنان بهویژه در سنین بالا یا در شرایطی که نانآور خانواده توان کار کردن را از دست میدهد یا فوت میکند، بیش از دیگران در معرض آسیبهای اقتصادی قرار میگیرند.
وی افزود: بخشی از زنانی که طی ۱۸ تا ۱۹ سال گذشته بهصورت مستمر حق بیمه خود را پرداخت کردهاند، اکنون در آستانه بازنشستگی قرار دارند. تا امروز یکهزار و ۱۷۸ نفر از این افراد مستمری دریافت میکنند و حدود ۷۰۰ نفر دیگر نیز پروندههایشان تشکیل و فعال شده است و بهزودی مستمری خود را دریافت خواهند کرد. بر این اساس، تا پایان ماه جاری شمار مستمریبگیران این گروه به حدود ۲ هزار نفر خواهد رسید.
قادرمرزی درباره انواع مستمریهای پرداختی توضیح داد: در حال حاضر یکهزار و ۱۳۸ نفر مستمری بازنشستگی دریافت میکنند، ۴۲۵ نفر مستمری ناشی از فوت بیمهشده اصلی دارند و ۸۹ نفر نیز بر اساس نظر کمیسیونهای تخصصی، مشمول مستمری ازکارافتادگی شناخته شدهاند
وی یادآور شد: صندوق بیمه اجتماعی کشاورزان، روستاییان و عشایر سه خدمت اصلی شامل مستمری سالمندی، ازکارافتادگی و فوت را ارائه میدهد و بخش عمده مستمریهای پرداختی نیز مربوط به سالمندی است.
مدیرعامل صندوق همچنین با اشاره به پوشش درمانی این گروه گفت: خدمات درمانی بیمهشدگان از طریق سازمان بیمه سلامت ارائه میشود و بیش از ۹۵.۶ درصد هزینههای درمان در بیمارستانهای دولتی برای افرادی که ثبتنام اولیه و کارت بیمه سلامت دارند، از سوی دولت پرداخت میشود.
وی تأکید کرد: در حال حاضر هیچ زن سرپرست خانوار تحت پوشش سازمان بهزیستی در روستاها و شهرهای زیر ۲۰ هزار نفر وجود ندارد که فاقد بیمه باشد. سال گذشته نیز با امضای تفاهمنامه میان سازمان بهزیستی و صندوق، همه زنان سرپرست خانوار تحت پوشش این سازمان در ۶۲ هزار و ۲۵۸ آبادی کشور و حدود ۹۵۰ شهر زیر ۲۰ هزار نفر، تحت پوشش بیمه قرار گرفتند.
قادرمرزی خواستار تسریع در رسیدگی به پروندههای مرتبط با جامعه هدف بهزیستی شد و تاکید کرد: پروندههای مربوط به سالمندی، فوت و ازکارافتادگی این افراد باید در اولویت قرار گیرد تا خدمات بهروزتر و سریعتر به جامعه هدف ارائه شود.
هدف ما جلوگیری از فقر فرصتی و معنوی در جامعه است
در این مراسم، سید جواد حسینی رئیس سازمان بهزیستی نیز با ارائه آماری از خدمات غربالگری، توانبخشی و حمایتهای معیشتی، اعلام کرد: دولت در حال حرکت به سمت ایجاد امنیت اجتماعی برای معلولین، سالمندان و زنان سرپرست خانوار است تا از آسیبهای ناشی از فقر در سه حوزه معیشت، منزلت و فرصت جلوگیری شود.
وی، از تحولات گسترده در ساختار خدمات سازمان خبر داد و با اشاره به رویکرد جدید سازمان، بر لزوم گذار از مدلهای فقط حمایتی به سمت مدلهای توانمندسازی تاکید کرد.
حسینی با اشاره به اینکه سازمان بهزیستی فراتر از خدمات مشهود مانند حمایت از معلولین و یتیمان، طیف گستردهای از خدمات روانشناختی، غربالگری و خدمات سالمندان را ارائه میدهد، گفت: یکی از چرخشهای تحولآفرین ما در این دولت، تغییر رویکرد از اعانه و یارانه به سمت توانمندسازی و فرصتآفرینی است.
وی افزود: در سال گذشته ۴۰ هزار زن سرپرست خانوار تحت آموزشهای مهارتی قرار گرفتهاند که منجر به ایجاد فرصتهای شغلی برای ۳۶ هزار نفر از آنها شده است.
رئیس سازمان بهزیستی با ارائه آماری از حمایتها، اظهار داشت: در حال حاضر ۱۰۶ هزار زن سرپرست خانوار شامل ۷۱ هزار نفر در روستاها و ۳۶ هزار نفر در شهرها تحت پوشش بیمه اجتماعی قرار دارند.
وی، از طرحهای حمایتی جدید از جمله طرح مراقب همراه با هدف حمایت از اشتغال زنان سرپرست خانوار دارای فرزند چندقلو (با اختصاص بودجه ۱۰۰ میلیارد تومانی)، حمایتهای مسکن و تغذیه برای کمک به هفت هزار زن برای صاحب مسکن شدن، اختصاص بودجه تغذیه برای خانوادههای دارای فرزند زیر دو سال و چندقلو و حمایتهای تحصیلی بابت اختصاص کمکهزینه تحصیلی به دانشآموزان و دانشجویان (بیش از ۱۰۸ هزار نفر که اکثر آنها زنان و دختران هستند) و بیمه اجتماعی به عنوان ابزاری برای جلوگیری از لغزش طبقاتی خبر داد.
حسینی با نگاهی جامعهشناختی، نقش بیمهها و سازمانهای حمایتی را محافظ در برابر لغزش طبقاتی توصیف کرد و ادامهداد: در دوران بحران، خطر لغزش طبقات به سمت پایین افزایش مییابد. وظیفه سازمانهای رفاهی، جلوگیری از این درهمتنیدگی منفی است. ما باید با ارائه خدمات ارتقایی، از بروز سه نوع فقر جلوگیری کنیم: فقر معیشتی، فقر منزلت و فقر فرصتی.
وی از گسترش خدمات بیمه توانبخشی از ۹ به ۵۹ کد خدمت خبر داد که باعث شده ۸۶ هزار نفر از این خدمات بهرهمند شوند و اذعانکرد: دولت با پرداخت حق کارفرمایی و کارآیی برای استخدام معلولین، به دنبال حمایت عملی از اشتغال این اقشار است.
رئیس سازمان بهزیستی با اشاره به تجربیات خود در مجامع بینالمللی از جمله سازمان ملل، گفت: خدمات جمهوری اسلامی در حوزه معلولیت و غربالگری (مانند غربالگری بینایی ۶۲ میلیون کودک) مورد توجه جهانی قرار گرفته است. دولت بر اساس اصول عدالتخواهی، وظیفه دارد از حقوق همه اقشار آسیبپذیر، بهویژه در دوران پس از بحرانها، محافظت و زندگی آنها را ارتقا دهد.
معاون فرهنگی قشم: توانمندسازی جامعه محلی، راهبرد اساسی در ژئوپارک جهانی جزیره است
معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد قشم از آغاز سلسله دورههای آموزشی آشنایی با مفاهیم ژئوپارکهای جهانی یونسکو در این جزیره خبر داد و آن را گامی راهبردی برای توسعه پایدار و توانمندسازی جوامع محلی عنوان کرد.
سید مهدی موسوی اجاق با تأکید بر جایگاه آموزش در نظام مدیریت ژئوپارکهای جهانی یونسکو، اظهار کرد: آموزش مفاهیم ژئوپارک به جوامع محلی، یکی از ارکان بنیادین حفاظت از میراث زمینشناختی و فرهنگی و بسترساز مشارکت آگاهانه مردم در فرآیندهای توسعه است.
وی افزود: ارتقای آگاهی جامعه محلی نسبت به ارزشهای ژئوپارک، علاوه بر تقویت حس تعلق و مسئولیتپذیری، زمینه مشارکت مؤثر آنان را در حفاظت از ژئوسایتها، توسعه گردشگری پایدار، تقویت صنایعدستی و شکلگیری کسبوکارهای جامعهمحور فراهم میکند.
نقش بیبدیل بانوان در توسعه ژئوپارک قشم
معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد قشم با اشاره به اینکه تجربه ژئوپارکهای جهانی یونسکو، آموزش را یکی از مؤثرترین ابزارهای توسعه پایدار میداند، تصریح کرد: توانمندسازی بانوان در این برنامهها محوریت ویژهای دارد؛ چرا که بانوان قشمی بهعنوان حافظان فرهنگ بومی و انتقالدهندگان دانش سنتی، نقشی بیبدیل در پیشبرد اهداف ژئوپارک جهانی قشم ایفا میکنند.
موسوی اجاق خاطرنشان کرد: جایگاه بانوان جزیره پیشتر مورد توجه یونسکو قرار گرفته و دبیرکل یونسکو در سالهای گذشته، آنان را به دلیل مشارکت فعال در توسعه زمینگردشگری، الگویی موفق از مشارکت جامعهمحور در شبکه ژئوپارکهای جهانی معرفی کرده است.
وی با اعلام آغاز این دورهها از هفته جاری، گفت: نخستین دوره آموزشی با حضور حدود ۴۰ نفر از بانوان روستاهای توریان، کوشه و کاروان با محوریت «توانافزایی مالی برای توسعه کسبوکارهای محلی» در روستای توریان برگزار شد.
معاون فرهنگی، اجتماعی و گردشگری سازمان منطقه آزاد قشم با بیان اینکه سلسله دورههای مذکور تا پایان سال برای جوامع محلی، بانوان و دانشآموزان مناطق مختلف جزیره ادامه خواهد داشت، تأکید کرد: تدریس این دورهها با تکیه بر ظرفیتهای علمی مدیریت ژئوپارک جهانی قشم انجام میشود و در صورت نیاز از اساتید برجسته جزیره و کشور نیز بهره خواهیم گرفت تا دانش بومی به موتور محرک توسعه پایدار جزیره تبدیل شود.
معاون وزیر بهداشت: تابآوری نظام سلامت با توانمندسازی زنان ممکن میشود
معاون آموزشی وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی با تاکید بر اینکه توانمندسازی زنان، کلید اصلی تابآوری نظام سلامت در بحرانهاست، گفت: زنان بهعنوان نیمی از جمعیت و ستون امنیت خانواده، باید محور تحول در برنامههای آموزشی مهارتهای مدیریت بحران قرار گیرند، چراکه تابآوری صرفا مقاومت نیست، بلکه انتخابی آگاهانه برای سازگاری و تحولآفرینی است.
طاهره چنگیز در نشست تخصصی «نقش زنان در مدیریت بحران و تابآوری» که بهعنوان پیشرویداد پانزدهمین کنفرانس بینالمللی سلامت زنان با تمرکز بر نقش زنان در توسعه علم و فناوری بهصورت مجازی برگزار شد، با تاکید بر اهمیت فرهنگسازی تابآوری در نظام سلامت و جامعه، اظهار کرد: این مفهوم فراتر از مقاومت، به عملکرد نظام انسانی و نیروی کار در بستر فرهنگ جامعه گره خورده است.
لزوم دیدهشدن زنان در برنامههای آموزشی
وی افزود: زنان بهعنوان نیمی از جمعیت و محور امنیت خانواده، نقش بیبدیلی در پرورش تابآوری فردی و اجتماعی دارند و باید در برنامههای آموزشی بهعنوان گروهی ویژه دیده شوند.
نقص نظام آموزشی فعلی در مهارتهای زیستروانی
معاون آموزشی وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی بیان کرد: متاسفانه نظام آموزشی فعلی در سطح خانواده و جامعه، مهارتهای زیستی و روانی لازم برای مدیریت بحران را پوشش نمیدهد، بنابراین لازم است واحدهای درسی مرتبط با مهارتهای نرم نظیر حل مسئله، مدیریت استرس و ارتباط موثر در برنامههای کارآموزی و کارورزی گنجانده شود.
ضرورت آموزش و آمادگی پیشازبحران
چنگیز با اشاره به تجارب دوران جنگ تحمیلی، خاطرنشان کرد: کادر سلامت در آن شرایط با وجود کمبودها، توانستند خدمات ارائه دهند، اما این توانمندی نیازمند آموزش و آمادگی قبلی است.
نقش الگوساز استادان در بحرانها
وی همچنین بر توانمندسازی مربیان و اعضای هیات علمی برای الگوسازی عملی در بحرانها تاکید کرد و گفت: استادان مسلط به مدیریت هیجانات و خلاقیت، میتوانند الگوی مناسبی برای دانشجویان باشند.
تاکید بر شبکههای محلی و حمایتهای روانی‑اجتماعی
معاون آموزشی وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی در ادامه به نقش شبکههای محلی و گروههای حمایتی اشاره کرد و افزود: آموزشهای چهرهبهچهره و حمایتهای روانی‑اجتماعی برای زنان در محلات، میتواند به استقرار تابآوری در سطح جامعه کمک کند.
چنگیز همچنین بر ضرورت مستندسازی تجارب زیسته و آموزشمحور کردن آنها در مقابله با بحرانها تاکید کرد و فرهنگسازی در این زمینه را یکی از توصیههای کلیدی دانست.
تابآوری یک انتخاب است
معاون آموزشی وزارت بهداشت با تاکید بر نقش معنویت و پژوهش حتی در شرایط بحرانی، گفت: تابآوری یک انتخاب است و برای تحقق آن، باید نظام آموزش و توانمندسازی را اصلاح کنیم تا نه تنها کارکنان فنی، بلکه انسانهای تابآور و متعهد پرورش یابند.
تغییر نگاه از امدادگری به تصمیمسازی
مشاور امور بانوان معاونت علمی و فناوری ریاستجمهوری، در نشستی که با محوریت نقش زنان در مدیریت بحران برگزار شد، با اشاره به نگاه رایج در این حوزه اظهار کرد: متاسفانه هنوز نگاه غالب این است که پس از وقوع حادثه، از زنان برای مشارکت در عملیات امدادی کمک گرفته شود، اما من به این موضوع از زاویهای دیگر مینگرم. به اعتقاد من، باید بررسی کنیم که زنان متخصص و فناور تا چه اندازه میتوانند در معماری پاسخ به بحران اثرگذار باشند؛ یعنی از همان ابتدای زنجیره بحران به قضیه نگاه کنیم.
خدیجه جدا افزود: زمانی که سیستمی برای مدیریت بحران طراحی میشود، انتخاب دادهها، تخصیص منابع و در نهایت تصمیمگیری برای آن سیستم، همگی مراحلی هستند که حضور زنان در آنها حیاتی است. ما باید از نگاه سنتی که فقط به نقش اجرایی و امدادرسانی زنان بسنده میکند، خارج شویم و به سمت تصمیمسازی و مشارکت در معماری تابآوری ملی حرکت کنیم.
بحران در جوامع مدرن؛ زنجیرهای از اختلالات وابسته
جدا در ادامه به تعریف بحران در جوامع سنتی و مدرن پرداخت و گفت: در نگاه قدیمی، بحران به معنای وقوع زلزله، جنگ یا حادثهای است که پس از آن به فکر چاره میافتیم. اما در جامعه مدرن، سیستمهایی مانند ارتباطات، سلامت، تامین کالا، اعتماد عمومی و پرداختها، زندگی روزمره ما را شکل میدهند و اختلال در هر یک از این حلقهها، زنجیرهای از مشکلات ایجاد میکند. به عنوان مثال، اگر ارتباطات مختل شود، سیستم پرداخت دچار مشکل میشود و اگر اطلاعات به موقع در اختیار مردم قرار نگیرد، اعتماد عمومی کاهش یافته و شایعهپراکنی افزایش مییابد.
ظرفیتهای مغفول مانده زنان در سطوح استراتژیک
مشاور امور بانوان معاونت علمی و فناوری ریاستجمهوری تاکید کرد: ما باید بدانیم که نقش زنان در این زنجیره، به ویژه در بخشهای تصمیمساز، هنوز در کشور به جایگاه مطلوب نرسیده است. در حالی که زنان نیمی از جمعیت را تشکیل میدهند و از نظر تخصص در حوزههای پزشکی، زیستفناوری، دادهکاوی، علوم کامپیوتر و فناوری اطلاعات، سرمایههای ارزشمندی دارند. اما سوال اصلی این است که چگونه میتوان از این ظرفیت در سطوح استراتژی و تصمیمگیری استفاده کرد؟
وی بیان کرد: ما نیاز داریم که در همه حوزهها، نقش زنان را پررنگ کنیم؛ نه فقط به عنوان کاربر یا کارمند سیستمهای بحران، بلکه به عنوان طراح و راهبر آن سیستمها و حتی در سطح تصمیمسازی کلان.
معماری تابآوری؛ سه حوزه وابسته به یکدیگر
جدا در توضیح معماری تابآوری، سه حوزه اصلی را شامل «تداوم سلامت و خدمات حیاتی»، «ارتباطات و اعتماد عمومی» و «معیشت و ظرفیتهای اقلیمی» برشمرد و خاطرنشان کرد: این سیستمها به یکدیگر وابستهاند؛ برای مثال، سیستم سلامت به ارتباطات وابسته است و اگر طراحی آن به گونهای باشد که در بحران از کار بیفتد، مردم نمیتوانند زیست عادی خود را ادامه دهند. هدف تابآوری، حذف کامل مشکلات نیست، بلکه کاهش آسیبپذیری تا حد ممکن است.
سیستمهای توزیعپذیر و نقش کلیدی زنان در طراحی زیرساختها
وی در ادامه به تفاوت سیستمهای متمرکز و غیرمتمرکز پرداخت و گفت: سیستمهای متمرکز، شکننده هستند؛ زیرا با قطع یک سرور مرکزی، دسترسی به خدمات سلامت، دارو و توزیع کالا از بین میرود، اما رویکرد مدرن، طراحی سیستمهای توزیعپذیر و تابآور است که حتی در صورت اختلال، بتوانند به کار خود ادامه دهند. زنان میتوانند در طراحی چنین نرمافزارها و زیرساختهایی نقش کلیدی ایفا کنند.
سه کارکرد اساسی اطلاعات در بحران؛ از هدایت رفتار تا حفظ اعتماد
جدا با بیان اینکه اطلاعات در بحران سه کارکرد اساسی دارد، افزود: اطلاعات، رفتار مردم را هدایت میکند، هماهنگی عملیاتی میان بیمارستانها، داروخانهها و حملونقل را ممکن میسازد و مهمتر از همه، اعتماد عمومی را حفظ میکند؛ اگر اطلاعات رسمی دیرهنگام، مبهم یا متناقض باشد، شایعه و بیاعتمادی در جامعه رشد میکند؛ در شرایط جنگ شناختی نیز ممکن است با اطلاعات درست، اما با تاخیر یا مسیردهی اشتباه، مردم را به انتخاب نادرست سوق داد که خود بحران جدیدی ایجاد میکند.
اقدامات عملی؛ از بانک اطلاعاتی تا کرسیهای تصمیمسازی
وی در بخش دیگری از سخنان خود، از اقدامات انجام شده در استان خبر داد و گفت: با همکاری دانشگاه علوم پزشکی و سایر نهادها، موفق به تشکیل بانک اطلاعاتی از زنان متخصص در حوزههای مختلف، از جمله سلامت، هوش مصنوعی و کسبوکار شدیم. این بانک، پتانسیل زنان استان را شناسایی کرده و بر اساس آن، پروژههایی در حوزه سلامت زنان تعریف شده است.
جدا پیشنهاد کرد: کرسیهای زنان در اتاقهای معماری مدیریت بحران، مانند ستادهای بحران و شوراهای مختلف، باید تقویت شود. ما زنان متخصص کم نداریم، اما باید از حضور آنها در فرآیند تصمیمسازی استفاده کنیم. هدف ما طراحی معماری امن، جامعنگر و مبتنی بر مشارکت زنان از ابتدا تا انتهای زنجیره مدیریت بحران است تا بتوانیم تابآوری ملی را به سطح مطلوب برسانیم.