اصلاح سبک زندگی در کنترل دیابت حرف اول را می زند

یک متخصص داخلی و غدد می‌گوید: مهم‌ترین عاملی که می‌تواند نشان بدهد، فرد در سال‌های آینده مبتلا به دیابت می‌شود یا نه، پیش دیابت بودن است.

دکتر نسرین بابازاده متخصص داخلی و غدد در گفت‌وگو درباره سبک زندگی،عدم تحرک و رژیم های غذایی نامناسب که باعث بیماری گوناگون از جمله دیابت می‌شود و یکی از چالش‌های مهم حوزه سلامت در سراسر دنیا است، گفت: دیابت تبدیل به یک معضل جهانی شده است. در حال حاضر در دنیا چیزی حدود ۵۰۰ میلیون بیمار دیابتی وجود دارد، یعنی از هر ۱۰ نفری که در کره زمین هستند، یک نفر آن‌ها مبتلا به دیابت است. عدد، عدد زیادی است، به نظر می‌رسد طی ۲۰سال آینده این ۵۰۰ میلیون تبدیل به چیزی حدود ۷۰۰ تا ۷۵۰ میلیون بیمار دیابتی شود، که آمار بالایی است.

این متخصص در ادامه گفت: دیابت یک بیماری متابولیکی است، که قند خون بیمار به صورت مزمن بالاست و این بالا بودن قند خون بیمار در طول زمان، یک سری عوارضی را در بدن او ایجاد می‌کند. که مهم‌ترین این عوارض، عوارض قلبی و عروقی، کلیوی و چشمی است. اما در کنار این عوارض می‌تواند باعث آسیب به اعصاب محیطی شود. خیلی وقت‌ها بیماران دیابتی اگر دقت کرده باشید می‌گویند، پاهایمان حس ندارد یا گزگز یا درد شدید دارد در حدی که بیمار نتواند حتی شب‌ها بخوابد، این‌ها باعث ضعیف شدن سیستم ایمنی بدن‌شان می‌شود. ممکن است باعث ایجاد یک سری زخم‌ها در پاهایشان شود که در نهایت منجر به قطع عضو شود. دیابت بیماری است که شاید خیلی از وقت‌ها، بیماران آن را جدی نمی‌گیرند، اما در نهایت موقعی متوجه اهمیت این بیماری و درمان آن می‌شوند که عملا عوارض اتفاق افتاده است و دیگر در آن فاز، کار زیادی نمی‌شود برای این بیمار انجام داد.

مکانیزم دیابت در بدن

وی افزود: وقتی غذا می‌خوریم و قند خون ما بالا می‌رود از لوزالمعده یا همان پانکراس هورمون انسولین ترشح می‌شود، اگر به هرعلتی پانکراس نتواند انسولین ترشح کند یا نه، پانکراس انسولین را ترشح کند اما سلول‌های بدن نسبت به این پانکراس مقاوم باشند در واقع انسولین نتواند روی آن سلول‌ها اثر بگذارد که بتوانند قند را از خون وارد سلول کنند، دیابت اتفاق می‌افتد.

عوامل موثر در ایجاد دیابت

بابازاده خاطر نشان کرد: چاقی، سبک زندگی بی‌تحرک، رژیم غذایی نامناسب و ژنتیک(خیلی نقش مهمی دارد)، نارسایی پانکراس یا لوزالمعده (به هر علتی که باشد)، یک سری از بیماری‌های خودایمنی( یعنی این‌که خود سیستم ایمنی بدن باعث آسیب به سلول‌های لوزالمعده می‌شود تا نتواند انسولین ترشح کند) و در نهایت یک سری از داروها می‌توانند قند خون فرد را بالا ببرند.

وی در ادامه می‌گوید: مهم‌ترین عاملی که می‌تواند نشان بدهد فرد در سال‌های آینده مبتلا به دیابت می‌شود یا نه، پیش دیابت بودن است افرادی که مبتلا به پیش دیابت هستند، سالانه چیزی حدود ۱۰ درصد این افراد تبدیل به بیماران دیابتی می‌شوند و در نهایت ۷۰ درصد بیمارانی که مبتلا به پیش دیابت هستند، تا آخر عمرشان به دیابت مبتلا می‌شوند. در ایران آماری که از افراد پیش دیابتی داریم، تقریبا ۲۵ درصد است، که باز عدد قابل ملاحظه‌ای است، یعنی تقریبا از هر چهار فردی که در ایران زندگی می‌کنند یک فرد مبتلا به پیش دیابت است.

پیش دیابت چیست؟

این متخصص در تعریف پیش دیابتی گفت: وضعیتی است، که قند خون فرد نرمال نیست، اما در حدی هم نیست که ما بخواهیم لفظ بیمار دیابتی را به این فرد اطلاق کنیم، چیزی ما بین این دو است. تشخیص پیش دیابت را ما بر اساس قند خون ناشتا، قند خون سه ماهه یا بر اساس تست تحمل گلوکز می‌گذاریم. در این تست، یک محلول شیرینی که حاوی ۷۵ گرم گلوکز است به مریض می‌دهیم تا بنوشد، دو ساعت بعد قند خون‌اش را چک می‌کنیم و بر اساس آن می‌توانیم بگوییم که فرد مبتلا  سالم یا مبتلا به پیش‌دیابت است.

اهمیت شناسایی بیماران پیش دیابتی

وی در پایان تاکید کرد: به خاطر این که اگر در این مرحله بیمار شناسایی شود با یک سری از اقدامات می‌تواند قند خون‌اش را نرمال کند و احتمال ابتلا به دیابت را کم یا صفر کند. مسئله دومی که وجود دارد این است که مطالعاتی که طی سال‌های اخیر انجام شده است نشان داده است که یک سری از عوارض مثل بیماری‌های قلبی یا عروقی یا بیماری‌های کلیوی از زمانی که فرد مبتلا به دیابت می‌شود، شروع نمی‌شود از زمانی شروع می‌شود که فرد مبتلا به پیش دیابت است یعنی هنوز بیمار قندش به ۱۲۶ نرسیده، شاید یک قند معمولی‌تر در حد مثلا ۱۱۰ یا ۱۰۵ داشته باشد، اما از همان زمان آن روند تصلب شرایین فرد شروع شده است، پس شناسایی زود هنگام از این جهت هم اهمیت دارد.

مهم‌ترین قدم برای جلوگیری از دیابت

یک متخصص داخلی و غدد می‌گوید: مهم‌ترین اقدام اصلاح سبک زندگی فرد جهت کاهش وزن مناسب است. مطالعات زیادی نشان داده است که اگر بیمار در مرحله پیش دیابت و حتی در مرحله اولیه دیابت، کاهش وزنی در حد هفت تا ده درصد داشته باشد، دیابت دچار پسرفت می‌شود و فرد قند خون نرمالی می‌تواند، پیدا کند.

در عصر حاضر با توجه به سبک زندگی افراد که معمولا بی‌تحرکی، نداشتن فعالیت‌های ورزشی روزانه و استفاده از غذاهای چرب و فست فودها از مشخصه‌های آن است، بیمارهای زیادی هم با توجه به این شیوه و سبک زندگی گریبان‌گیر آن‌ها شده است. از جمله این بیماری‌ها، دیابت است، که بسیار شایع است، به طوری که از هر ده نفر در دنیا یک نفر درگیر این بیماری است، اما چگونه می‌توان با استفاده از سبک زندگی درست از ابتلا به این بیماری جلوگیری کرد یا کسانی که به پیش دیابت مبتلا می‌شوند یا در مراحل اولیه بیماری هستند، با رعایت چه نکاتی می‌توانند، مانع پیشرفت این بیماری شوند؟ در این زمینه با دکتر نسرین بابازاده متخصص داخلی و غدد به گفت‌وگو  نشستیم.

چه کسانی باید غربالگری دیابت را انجام دهند؟

همه افراد با سن ۳۵ سال و بیشتر باید سالی یک بار آزمایش غربالگری از جهت دیابت انجام دهند. البته در بعضی از افراد ضروری است از سنین پایین‌تر غربالگری انجام شود، مثلا بیمارانی که اضافه وزن یا  سبک زندگی بی‌تحرکی دارند، سابقه خانوادگی دیابت، چربی خون یا فشار خون بالا دارند یا خانم‌هایی که مبتلا به سندروم تخمدان پلی‌کستیک یا همان تنبلی تخمدان هستند.

در مرحله پیش دیابت فرد با چه اقداماتی می‌تواند مانع پیشرفت آن شود؟

مهم‌ترین اقدام اصلاح سبک زندگی فرد جهت کاهش وزن مناسب است. مطالعات زیادی نشان داده است که اگر بیمار در مرحله پیش دیابت و حتی در مرحله اولیه دیابت، کاهش وزنی در حد هفت تا ده درصد داشته باشد، دیابت دچار پسرفت می‌شود و فرد قند خون نرمالی می‌تواند، پیدا کند. مثلا فردی با وزن ۷۰ کیلوگرم با کاهش وزنی حدود پنج تا هفت کیلوگرم  وزن می‌تواند قند خون نرمالی داشته باشد.

کاهش وزن باید به صورت اصولی، به تدریج و با صبر و حوصله باشد، راه حل جادویی که بتواند کاهش وزن سریع و بدون عارضه بدهد، وجود ندارد، کاهش وزن مناسب و ایده‌آل در طول یک ماه چیزی بین دو تا چهار کیلوگرم است. وقتی کاهش وزن سریع و ناگهانی باشد، فرد به جای چربی، عضله از دست می‌دهد، یعنی این کاهش وزن نه تنها به کاهش قند و چربی خون کمکی نکرده است، بلکه به محض این که فرد رژیم غذایی‌اش را ول کند، وزن با سرعت و شدت بیشتری بر می‌گردد. جدای از آن کاهش وزن ناگهانی، احتمال ابتلا به کبد چرب را هم بالا می‌برد. هیچ دمنوش گیاهی وجود ندارد که چربی‌سوز باشد، بلکه مصرف بی‌رویه آن‌ها گاها باعث صدمات جدی به کلیه و کبد می‌شود.

راه حل اصلی کاهش وزن کاهش کالری دریافتی است. ورزش باعث کاهش وزن نمی‌شود اما ما حتما توصیه می‌کنیم، که فردی که رژیم کاهش وزن گرفته کنارش حتما ورزش داشته باشد، چون ورزش کردن باعث می‌شود عضلات ما حفظ شود و عضله از دست ندهیم و مسئله دوم این است که ورزش کردن باعث می‌شود که وزن ما ثابت بماند

چگونه می‌توان کالری دریافتی را کم کرد؟

باید میزان کربوهیدارات و غذاهای نشاسته‌ای (نان، برنج، ماکارانی، سیب زمینی و…) وچربی‌ها محدود شود. از مصرف قندهای ساده باید حتما خودداری شود. منظور از قندهای ساده، انواع نوشیدنی‌های شیرین، شیرینی و شکلات هستند که به شدت سطح قند خون را  بالا می‌برند و به سرعت در بدن تبدیل به چربی می‌شوند.

قندهای ساده طبیعی هم می‌توانند باعث افزایش قند خون، باعث کبد چرب و چاقی شوند. خیلی وقت‌ها مریض‌های ما فکر می‌کنند، خرما، عسل، کشمش، مویز و… را به هر اندازه‌ای می‌توانند استفاده کنند، که این باور کاملا اشتباه است.

باور اشتباه دیگری که وجود دارد این است که آب میوه طبیعی ضرر ندارد و مفید است. در حالی که یک لیوان آب میوه، عصاره سه یا چهار میوه است، مضاف بر این که چون در آب میوه فیبر وجود ندارد قند خون را خیلی سریع‌تر بالا می‌برود، اما میوه تازه چون فیبر هم داخل‌اش است، قند خون خیلی آهسته‌تر آزاد می‌شود. پس میوه‌ها باید به صورت تازه ( نه به صورت میوه خشک، لواشک و آب میوه) و به اندازه (۲-۴ واحد ) مصرف شوند. مصرف بی‌رویه میوه‌جات شیرین باعث چاقی و کبد چرب می‌شود. واضح است که در یک رژیم غذایی سالم انواع غذاهایی که فیبر دارند مثل سبزیجات، محصولات دریایی، حبوبات، تخم مرغ و لبنیات کم چرب باید وجود داشته باشد.

اهمیت ورزش در کاهش وزن چیست؟

نکته‌ای که باید توجه داشته باشیم این است که راه حل اصلی کاهش وزن کاهش کالری دریافتی است. ورزش باعث کاهش وزن نمی‌شود اما ما حتما توصیه می‌کنیم، که فردی که رژیم کاهش وزن گرفته کنارش حتما ورزش داشته باشد، چون ورزش کردن باعث می‌شود عضلات ما حفظ شود و عضله از دست ندهیم و مسئله دوم این است که ورزش کردن باعث می‌شود که وزن ما ثابت بماند، یعنی به نگهداری آن کاهش وزن کمک می‌کند، اما اگر فردی رژیم غذایی خودش را رعایت نکند و فقط صرفا بخواهد با ورزش به کاهش وزن برسد این موضوع امکان ندارد.

هیچ دمنوش گیاهی وجود ندارد که چربی‌سوز باشد، بلکه مصرف بی‌رویه آن‌ها گاها باعث صدمات جدی به کلیه و کبد می‌شود

همه آدم‌ها باید در طول هفته حداقل  ۱۵۰ دقیقه ورزش با شدت متوسط تا شدید داشته باشند. البته ۱۵۰ دقیقه باید در سه تا پنج روز تقسیم شود و بیشتر از ۴۸ ساعت هم فاصله بین تمرین‌ها نباشد. به مرور باید زمان ورزش افزایش یابد، اما برای شروع در حد ۱۵۰ دقیقه در هفته مناسب است. البته ورزش به تنهایی کفایت نمی‌کند و در کنار آن باید فرد در طول روز به میزان کافی تحرک داشته باشد، یعنی اگر فردی کل روز کم تحرک است، اصطلاحا پشت میزنشین است و هر جایی که می‌خواهد برود با ماشین می‌رود حتی با ورزش روزانه نیم ساعت هم به هدف مطلوب نمی‌رسد. پس مهم است در عین حالی که مریض ورزش روزانه و هفتگی مناسبی دارد، در طول روز هم تحرک به اندازه کافی داشته باشد. یعنی یک مسافت‌هایی را پیاده‌روی کند، همه جا با ماشین نرود یا اگر

کارش جوری است که پشت میز می نشیند هر نیم ساعت یا ۴۰ دقیقه بلند شود و قدمی بزند، تا جایی که می‌تواند از پله‌ها بالا و پایین برود، از آسانسور خیلی استفاده نکند. برعکس آن هم هست تحرک روزانه جای ورزش منظم را نمی‌گیرد،

مثلا وقتی به خانم‌ها توصیه می‌شود ورزش کنند، اکثرا می‌گویند که صبح تا غروب داریم در خانه کار می‌کنیم، تحرک داریم و نیاز به ورزش نداریم! درست است که تحرک داشتن خوب است اما جای ورزش را نمی‌گیرد یعنی ورزش منظم در کنار یک سبک زندگی پرتحرک می‌تواند اثرات مثبت بسیار بهتری داشته باشد تا هر کدام تنهایی.

اصلاح سبک زندگی در کنترل دیابت حرف اول را می زند

به‌جز رژیم غذایی کم‌ کالری و ورزش برای کاهش وزن چه راه‌حلی وجود دارد؟

در بیماران با وزن‌های خیلی بالا رژیم غذایی و ورزش به تنهایی جهت کاهش وزن و نگهداری آن کمک کننده نیست، برای این دسته افراد می‌توان از درمان‌های دارویی و یا جراحی برای کاهش وزن استفاده کرد. جدای از داستان ورزش و تغذیه و کاهش وزن، خیلی مهم است که از سیگار و الکل پرهیز شود. یک باور غلط دیگری که در بین مردم وجود دارد این است که مصرف مشروبات الکلی می‌تواند باعث پیشگیری از بروز بیماری‌های قلبی شود این مسئله در مطالعات تایید نشده است. مصرف الکل می‌تواند باعث بیماری‌های جدی کبدی شود و کنترل قند خون را هم مختل کند.

آیا تنها اصلاح سبک زندگی برای فرد مبتلا به پیش دیابت، کافی است؟

خیر. در برخی موارد پزشکِ غدد یا داخلی ممکن است برای بیمارانی که به نظر پر خطرتر باشند، مثل افرادی که سابقه خانوادگی دارند، افرادی که وزن بالاتری دارند، یا چربی‌ خون و فشار خون دارند، دارو با دوزهای پایین شروع کند، تا از ابتلای فرد به دیابت جلوگیری شود و یا حداقل به تاخیر بیافتد. در نهایت این که برای پیشگیری از کنترل عوارض قند خون، صِرف پایین آوردن قند خون کافی نیست و مهم این است که در کنار آن، فشارخون و چربی خون فرد هم تنظیم شود.

مادران باردار؛ ویار کنید اما نه زیاد!

عضو هیات علمی انستیتو تحقیقات تغذیه‌ای و صنایع غذایی کشور گفت: نیاز به انرژی در دوره بارداری افزایش پیدا می‌کند، این افزایش باید با یک تغذیه متعادل و متناسب تامین شود این به این معنا نیست، که مادر هر چه قدر که دلش خواست، غذا بخورد.

تغذیه مناسب نقش مهمی در سلامت، پیشگیری و کنترل بیماری‌ها در همه دوران‌ زندگی دارد. ولی در بعضی دوره‌ها نقش مهم و حیاتی دارد. یکی از این‌ها دوران بارداری و جنینی است. همان‌طور که می‌دانیم تغذیه در ۱۰۰۰ روز اول زندگی یعنی از زمان لقاح تا پایان دو سالگی می‌تواند، دوران کودکی سالم و سلامت در بزرگسالی را تضمین کند. اگر مادر در دوران بارداری تغذیه مناسب داشته باشد، هم افزایش وزن مناسبی خواهد داشت و هم از تولد نوزاد کم وزن یا نارس جلوگیری کرده و هم از زایمان زودرس یا مرگ مادر در حین زایمان پیشگیری می‌کند.  تغذیه مناسب باعث می‌شود مادر ذخایر کافی برای یک شیردهی موفق را داشته باشد. اهمیت تغذیه با شیر مادر و به خصوص تغذیه انحصاری با شیر مادر در شش ماه اول زندگی بر کسی پوشیده نیست. در این رابطه با دکتر دلارام قدسی عضو هیات علمی و استادیار انستیتو تحقیقات تغذیه‌ای و صنایع غذایی کشور به گفت‌و گو نشستیم که در ادامه می‌خوانید:

اهمیت تغذیه مناسب در دوران بارداری بر روی مادر و نوزاد چیست؟

تغذیه مادر و کودک باهم ارتباط دارند اگر مادر تغذیه مناسب داشته باشد مطمئنا میزان وزن‌گیری و افزایش وزن او تضمین‌کننده وزن نوزاد در زمان تولد است. در دوره بارداری به واسطه افزایش حجم خون و افزایش بافت‌های مرتبط با رشد جنین، مادر باید افزایش وزن مناسب را داشته باشد. نیاز به انرژی در دوره بارداری افزایش پیدا می‌کند، این افزایش باید با یک تغذیه متعادل و متناسب تامین شود این به این معنا نیست، که مادر هر چه قدر که دلش خواست، غذا بخورد. بعضا این را زیاد می‌شنویم: «باردار است باید زیاد غذا بخورد، چون نیاز جنین زیاد است».

در حالی که این افزایش نیاز، مشخص است. باید از مواد غذایی که دارای ارزش تغذیه‌ای هستند تامین شود نه مواد غذایی که انرژی بالا یا چربی و قند بالایی دارند. تغذیه با این مواد عملا می‌تواند منجر به افزایش وزن زیاد مادر شود.

در صورتی‌ که مادر تغذیه مناسب و متعادل در دوران بارداری نداشته باشد، یا با کمبود ریزمغذی‌ها مواجه شود برای سلامت خودش مخاطره آمیز است یا منجر به ایجاد مشکلات سلامتی برای جنین می‌شود. به عنوان مثال کم‌خونی و کمبود آهن می‌تواند موجب خستگی و بی‌حالی مادر در دوران بارداری شود و یا برای زایمان مشکل ایجاد کند و برای جنین هم می‌تواند اختلال رشد مغزی ایجاد کند. یا کمبود روی می‌تواند موجب تولد نوزاد کم وزن یا زایمان زودرس شود. از طرف دیگر زیاده خواری و خوردن مواد غذایی با ارزش تغذیه‌ای پایین و کالری بالا موجب افزایش وزن بیش از حد مادر و جنین، فشار خون، دیابت بارداری، زایمان زودرس و مسمومیت بارداری می‌شود. نوزاد این مادر هم مستعد ابتلا به اضافه وزن، دیابت و چاقی در دوران‌های بعدی زندگی خود خواهد بود.

تغذیه مناسب در دوران بارداری شامل استفاده از چه مواد غذایی یا مکمل‌هایی می‌شود؟

مادر در دوران بارداری باید افزایش وزن مناسب داشته باشد، به صورتی که این افزایش وزن هم با تولد نوزاد با وزن طبیعی همراه باشد و هم بتواند ذخایر مادر برای شیردهی موفق را تامین کند. همچنین مواد مغذی مورد نیاز مادر تامین شود. توجه داشته باشیم که در سه ماهه اول بارداری نیاز به انرژی با قبل از بارداری تفاوتی ندارد و مادر نباید اضافه وزن آنچنانی داشته باشد. عمده اضافه وزن مادر در سه ماهه سوم خواهد بود و میزان اضافه وزن مادر بستگی به وضعیت وزن او قبل از بارداری دارد و در این مورد لازم است که با متخصص تغذیه مشاوره داشته باشند.

نیاز به انرژی مادر در سه ماهه دوم و سوم افزایش پیدا می‌کند. این افزایش نیاز باید با مواد غذایی سالم و مغذی مانند لبنیات کم چرب، سبزی، میوه و غلات سبوس‌دار تامین شود. نیاز به پروتئین مادر هم افزایش پیدا می‌کند که توصیه می‌شود از گوشت‌های کم چرب، ماهی و حبوبات این افزایش نیاز تامین شود. مغزها هم منابع خوب پروتئین، مواد معدنی مثل روی و اسیدهای چرب مفید هستند. مادران باردار باید این مواد غذایی را به صورت خام (نه شور) و به میزان متعادل در برنامه غذایی خودشان داشته باشند. مادر باید از خوردن قندهای ساده، مواد چرب، غذاهای آماده اجتناب کند. آب و مایعات هم به اندازه کافی مصرف شود. نکته بعدی نظم وعده‌های غذایی است. بخصوص این که بعضی از زنان به دلیل تغییرات هورمونی و تهوع یا در ماه‌های آخر بارداری، به دلیل مشکلات گوارشی، نمی‌توانند به اندازه کافی از مواد غذایی استفاده کنند. به این افراد توصیه می‌شود حجم وعده غذایی‌شان را کم کنند و تعداد وعده‌ها را افزایش دهند.

کم‌خونی و کمبود آهن می‌تواند موجب خستگی و بی‌حالی مادر در دوران بارداری شود و یا برای زایمان مشکل ایجاد کند و برای جنین هم می‌تواند اختلال رشد مغزی ایجاد کند. یا کمبود روی می‌تواند موجب تولد نوزاد کم وزن یا زایمان زودرس شودعلاوه بر پروتئین، بعضی از مواد مغذی مثل روی، آهن، اسید فولیک، ید، ویتامین ث، اسیدهای چرب امگا ۳، کلسیم و ویتامین د برای سلامت مادر و رشد کافی جنین لازم و ضروری هستند، که با داشتن یک برنامه غذایی متعادل و مناسب می‌شود اغلب این مواد مغذی تامین شود. البته برخی از این مواد مغذی به دلیل افزایش نیاز فیزیولوژیک باید از طریق مکمل تامین شود تا اطمینان حاصل شود کمبودش وجود ندارد. باید توجه کنیم که در کنار تغذیه صحیح و متعادل و پرهیز از غذاهای پرچرب، شور و شیرین، داشتن فعالیت بدنی مناسب و به اندازه کافی و باتوجه به شرایط جسمی مادر، می‌تواند به سلامت مادر و جنین کمک کند.

آیا ویار مبنای علمی دارد؟

بعضی از مادران در دوران بارداری دچار به اصطلاح ویار می‌شوند. حالا این ویار می‌تواند به صورت تمایل به خوردن بعضی از مواد غذایی خودش را نشان بدهد یا بعضی مواقع به صورت تنفر و حالت تهوع و استفراغ.

علت این مسایل می‌تواند تغییرات هورمونی ناشی از بارداری باشد که روی حس چشایی یا بویایی اثرگذار هستند. اما در بعضی از موارد هم گفته شده مثلا کمبود بعضی از ریزمغذی‌ها مثل آهن باعث تمایل مادر به خاک خواری یا یخ خواری می‌شود. به هرحال آنچه مهم است این است که در تمایل به خوردن، باید مادر توجه کند که غذاهای غیرتغذیه‌ای را نخورد و این باور که در بین مردم رایج است که جنین به آن غذا تمایل دارد و مادر باید حتما آن غذا را بخورد، جنبه علمی ندارد. مادر باید سعی کند در چارچوب تغذیه صحیح و متعادل مواد غذایی را مصرف کند اما در مواردی که بیزاری از غذا یا تهوع و استفراغ وجود دارد هم باید به دریافت کافی از موداد غذایی لازم و متناسب با وضعیت مادر دقت شود. برای کاهش تهوع دوران بارداری هم توصیه می‌شود که مادر حجم وعده غذایی را کوچک و تعداد وعده‌ها را افزایش بدهد. بوییدن لیمو می‌تواند به کاهش تهوع کمک کند. خوردن موز و منابع حاوی ویتامین ۶ B هم مفید است.

علائم افسردگی در کودکان و نوجوانان

وقتی نوجوانان در مورد ترس و یاس و ناامیدی خود صحبت می کنند، والدین باید مسائل را جدی بگیرند. انجمن روانپزشکی آلمان توضیح داده که افسردگی در کودکان و نوجوانان فقط یک اختلال خلقی نیست، بلکه یک بیماری جدی است که باید درمان شود.

پزشکان آلمانی به علائمی اشاره کردند که از طریق آنها می توان موارد افسردگی را در کودکان و نوجوانان شناسایی کرد . افسردگی در کودکان و نوجوانان فقط یک اختلال خلقی نیست، بلکه یک بیماری جدی است که باید درمان شود.

علائم افسردگی در کودکان خردسال

کودکان خردسال دوره‌هایی از فریاد و گریه را پشت سر می‌گذارند که پس از آن اغلب منفعل و بسیار بی‌علاقه می‌شوند. علائم فیزیکی افسردگی در کودکان خردسال عبارتند از:

بی اشتهایی

اختلالات خواب.

درد شکم.

یکی از علائم افسردگی در کودکان این است که آنها منفی گرا و بی علاقه می شوند.

برای کودکان پیش دبستانی، علائم افسردگی در چندین تظاهرات ظاهر می شود، از جمله:

بیکاری، تنبلی.

نوسانات خلقی.

تحریک پذیری.

 پرخاشگری .

نوسانات خلقی در کودکان پیش دبستانی یکی از بارزترین علائم افسردگی است

علائم افسردگی در کودکان در مرحله مدرسه

در دوران مدرسه، علائم افسردگی معمولاً متفاوت ظاهر می شوند و عبارتند از:

غم و اندوه.

احساس گناه.

ترس از شکست.

 آنها اغلب از روابط اجتماعی کناره گیری می کنند.

کناره گیری از روابط اجتماعی یکی از بارزترین علائم افسردگی در مدرسه است

علائم افسردگی در بزرگسالی و نوجوانی

در بزرگسالی و نوجوانی، علائم افسردگی از طریق:

اختلالات خواب.

بی اشتهایی

 کاهش وزن.

نوسانات خلقی .

بیکاری، تنبلی.

از دست دادن علاقه

عدم اعتماد به نفس.

کناره گیری از روابط اجتماعی

نوجوان ممکن است در دام سوء مصرف مواد مخدر یا اعتیاد به بازی بیفتد.

در بزرگسالی و نوجوانی، علائم افسردگی از طریق از دست دادن علاقه و عدم اعتماد به نفس ظاهر می شود.

نقش والدین چیست؟

کارشناسان آلمانی تاکید می کنند که والدین باید مسائل را جدی بگیرند. وقتی نوجوانان در مورد ترس ها و احساس ناامیدی و ناامیدی خود صحبت می کنند، باید با یک روانشناس مشورت کنند تا به آنها کمک کند تا بر آن غلبه کنند.

چه میوه‌ها و سبزیجاتی به کاهش وزن کمک می‌کنند؟

بسیاری برای کاهش وزن سراغ میوه‌ها و سبزیجات می‌روند. مصرف این مواد، همان‌طور که تحقیقات نشان داده است، علاوه‌بر فوایدی که برای سلامت دارد در کاهش وزن نیز موثر است.

«آنیکا گدارت» متخصص تغذیه گفت: خوردن برخی میوه‌ها و سبزیجات در کاهش وزن به افراد کمک می‌کند و احساس سیری طولانی‌تری به‌ همراه می‌آورد.

به گزارش مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌ها در ایالات متحده، ۴۱ درصد آمریکایی‌ها به چاقی دچارند. چاقی ممکن است به بیماری‌های مزمنی نظیر دیابت نوع ۲، بیماری‌های قلبی و عروقی و برخی از انواع سرطان‌ها بینجامد.

گدارت و همکارانش چهار گروه از سبزیجات و میوه‌ها را در مقابله با توده‌های چربی بدن مؤثر می‌دانند.

کرفس

با این سبزی کم‌کالری می‌توان وزن را کنترل کرد. گدرات می‌گوید: در فهرست من از میوه‌ها و سبزیجات مناسب برای کاهش وزن، کرفس شماره یک است. کرفس اغلب به‌دلیل تاثیر کالری‌سوزی‌ پیشنهاد می‌شود، به این دلیل که بدن برای هضم آن بیش از کالری که در خود کرفس موجود است کالری می‌سوزاند. همچنین آنتی‌اکسیدان‌های موجود در کرفس التهاب را از بین می‌برند.

سیب

به گزارش ایندیپندنت، سیب مقدار بسیار زیادی فیبر دارد و برای مدت طولانی‌تری احساس سیری می‌دهد و به این ترتیب در کنترل اشتها و وزن موثر است. گدارت توصیه می‌کند که در رژیم غذایی‌تان جایی برای سیب باز کنید. او می‌گوید: سیب گزینه عالی دیگری است برای افرادی که به‌دنبال کاهش وزن‌اند. سیب از فیبر غذایی و پکتین سرشار است که به دفع چربی‌ها کمک می‌کند.

توت‌ها

انواع توت‌ یکی از بهترین گزینه‌ها برای کم کردن وزن است. به گفته گدارت، توت‌فرنگی، بلوبری و تمشک قند کم و آنتی‌اکسیدان و فیبر بالایی دارند. بنابراین برای کسانی که قصد کاهش وزن دارند و هوس شیرینی می‌کنند، گزینه‌ای عالی‌اند.

سبزیجاتی که نشاسته ندارند

طبق گفته گدارت، سبزیجاتی مانند بروکلی، گل‌کلم و خیار، آب و فیبر بالایی دارند که باعث می‌شوند پس از خوردنشان احساس سیری کنیم.

مرگ ناشی از بارداری در هرمزگان ۴۰.۳ درصد کاهش یافت

رییس دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان با بیان اینکه کاهش مرگ و میر ناشی از بارداری و زایمان یکی از شاخص‌های مهم بهداشتی درمانی است، اظهار کرد: بررسی‌ها نشان می‌دهد مرگ مادران ناشی از بارداری استان در سال ۱۴۰۲ نسبت به سال ۱۴۰۰، حدود ۴۰.۳ درصد کاهش‌ داشته است.

دکتر غلامعلی جاودان در نشستی در خصوص ارتقای شاخص‌های دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی هرمزگان افزود: شاخص کاهش مرگ مادران باردار در استان هرمزگان از ۶۱ و ۲ صدم در سال ۱۴۰۰ به ۲۰ و ۹ دهم در سال ۱۴۰۲ رسیده است .

وی بیان کرد: شاخص میزان باروری در استان هرمزگان نیز به ۲.۱۴ رسیده است که نسبت به سطح کشوری بسیار مناسب است.

رییس دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان درمورد شاخص‌های بهداشتی نیز اظهار کرد: نسبت تامین پزشک خانواده در سال ۱۴۰۰، ۸۶ درصد بود که در سال ۱۴۰۱ و ۱۴۰۲ توانسته‌ایم این شاخص را به بیش از ۹۷ درصد برسانیم و تامین پزشک در مناطق مختلف استان بیشتر شده است.

دکتر جاودان همچنین با اشاره به اینکه مهم‌ترین چالشی که دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان با آن مواجه هستیم، کمبود آمبولانس است، گفت: باتوجه به اینکه مدت زیادی است که آمبولانس جدید خریداری نشده و آمبولانس‌های قدیمی نیز فرسوده شده و تعدادی از آن‌ها از مدار خدمت‌رسانی خارج شده است، با کمبود آمبولانس مواجه شده‌ایم.

وی یادآور شد: البته در ابتدای سال‌جاری، تعمیر هفت دستگاه آمبولانس با اعتبار ۱۳۰ میلیارد ریال انجام شد و این آمبولانس‌ها به چرخه خدمت بازگشتند.

رییس دانشگاه علوم پزشکی هرمزگان ابراز کرد: خرید و تامین آمبولانس از اختیارات دانشگاه علوم پزشکی نیست و امیدواریم با تمهیداتی که مسئولان امر خواهند داشت، این مساله رفع شود و کیفیت خدمات در زمینه اورژانس افزایش پیدا کند.

هشدار سازمان غذا و دارو به مصرف بی‌رویه و خودسرانه آنتی بیوتیک‌ها

سرپرست گروه ارزیابی فناوری سلامت و مطالعات مدیریتی و اقتصادی سازمان غذا و دارو با هشدار نسبت به مصرف بی‌رویه و خودسرانه آنتی بیوتیک‌ها، مهمترین دلایل به وجود آمدن مقاومت آنتی بیوتیک‌ها را تشریح کرد.

دکتر آزیتا نبی‌زاده با اشاره به اینکه مقاومت آنتی‌بیوتیکی در واقع زیرمجموعه مقاومت ضد میکروبی بوده و مهم‌ترین دلیل به وجود آمدن آن استفاده بیش از حد و نادرست از آنتی‌بیوتیک‌ها است، گفت: یکی از عواملی که منجر به بروز مقاومت می‌شود، استفاده بیش از حد و مصرف خودسرانه آنتی‌بیوتیک‌هاست.

وی افزود: مصرف آنتی‌بیوتیک‌ها زمانی که بدن به آن‌ها احتیاج ندارد، نه تنها مفید نیست بلکه می‌تواند باعث بروز مقاومت هم شود. به عنوان مثال اکثر گلودردها ویروسی بوده و نیاز به مصرف آنتی‌بیوتیک ندارد.

سرپرست گروه ارزیابی فناوری سلامت و مطالعات مدیریتی و اقتصادی سازمان غذا و دارو، یکی دیگر از دلایل بروز مقاومت به آنتی بیوتیک‌ها را استفاده نادرست از آن عنوان کرد و گفت: باکتری‌ها از هر فرصتی برای تکثیر استفاده می‌کنند. در این شرایط اگر فرد مصرف داروی خود را فراموش کند (یک یا چند روز)، درمانش را زودتر از زمانی که پزشک معالج در نظر گرفته قطع کند یا از آنتی‌بیوتیک مناسب استفاده نکند (مثلا داروی فرد دیگری را مصرف کند) باکتری‌ها شروع به تکثیر کرده و در روند تکثیر با تغییرات و جهش‌هایی که اتفاق می‌افتد نسبت به برخی آنتی‌بیوتیک‌ها مقاوم می‌شوند.

به گفته وی، در دامپروری به دلیل مصرف آنتی بیوتیک‌ها برای از بین بردن باکتری‌های موجود در بدن حیوانات هم مقاومت آنتی بیوتیکی رخ می‌دهد؛ همچنین گاهی اوقات ساختار ژنتیکی باکتری‌ها خود به خود دچار تغییر شده و باعث می‌شود آنتی‌بیوتیک قادر به شناسایی باکتری و از بین بردن آن نباشد. از طرف دیگر نیز ممکن است باکتری مقاوم به درمان آنتی‌بیوتیکی به فرد دیگری سرایت کند و بیمار جدید نیز به آنتی‌بیوتیک پاسخ ندهد.

۹۰ درصد هزینه درمان بیماران سرطانی پرداخت می‌شود

وزیر بهداشت با اشاره به تلاش دولت شهید رئیسی برای کاهش هزینه درمان بیماران سرطانی، از پرداخت بیش از ۹۰ درصد هزینه‌های درمان این بیماران توسط بیمه‌ها خبر داد.

دکتر بهرام عین اللهی، در حاشیه بازدید از بیمارستان شهید دکتر رئیسی کرمانشاه در جمع خبرنگاران با اشاره به دغدغه شهید جمهور برای کاهش هزینه‌های درمان بیماران سرطانی، گفت: ایشان همواره بر راه‌اندازی و تجهیز مراکز درمان سرطان برای کاهش هزینه درمان این بیماران تاکید داشتند.

وی افزود: در حال حاضر مراکز درمان سرطان در بسیاری استان‌ها راه‌اندازی شده و هم اکنون ۹۰ درصد هزینه درمان بیماران سرطانی توسط بیمه‌ها پرداخت می‌شود.

وی افزود: داروی این بیماران هم قیمت بالایی دارد که در حال حاضر بخش بیشتر آن توسط بیمه‌ها پرداخت می‌شود و امیدواریم این روند کاهش هزینه‌های درمان بیماران سرطانی در دولت جدید هم ادامه یابد.

شهید رییسی تاکید داشت هیچ پروژه‌ای تا راه‌اندازی کامل افتتاح نشود

وی از بیمارستان دکتر شهید رئیسی به عنوان یکی از پیشرفته‌ترین مراکز درمان سرطان کشور یاد کرد و افزود: ساخت این مرکز به پایان رسیده و هم‌اکنون در مرحله نصب تجهیزات هستیم.

وی افزود: امروز می‌توانستیم این مرکز را افتتاح کنیم، اما طبق قانونی که شهید رئیسی داشتند افتتاح باید زمانی صورت گیرد که پذیرش بیمار همزمان انجام شود و چون نصب تجهیزات ادامه‌دار است، امروز فقط از این مرکز بازدید کرده و افتتاح آن به دو تا سه ماه آینده موکول می‌شود.

وی با اشاره به شروع ساخت این مرکز در سال ۱۳۹۶ گفت: ساخت این مرکز پس از مدتی از شروع کار به دلیل مشکلات اعتباری متوقف شد و در سال ۱۴۰۰ با شروع کار دولت شهید رئیسی ساخت آن مجدداً از سر گرفته شد.

وی افزود: سال ۱۴۰۱ که از این بیمارستان بازدید داشتیم پیشرفت فیزیکی آن به ۴۰ درصد رسیده بود و حقیقتاً جای تقدیر دارد که طی دو سال این بیمارستان به پیشرفت ۱۰۰ درصدی رسیده و امروز نصب تجهیزات آن آغاز شده است.

به گفته عین اللهی این بیمارستان در چهار طبقه و به متراژ ۹۰۰۰ متر مربع احداث شده است.

وزیر بهداشت ارزش ریالی این بیمارستان را بیش از ۱۲۰۰ میلیارد تومان اعلام و تصریح کرد: این بیمارستان می‌تواند به تمام بیماران غرب کشور خدمات‌رسانی کند.

دارویی که ۱۰۰ درصد از ایدز جلوگیری می‌کند

نتایج یک آزمایش بالینی در آفریقای جنوبی و اوگاندا نشان می دهد یک داروی تزریقی پیشگیری جدید اچ آی وی بهتر از ۲ داروی دیگر PrEP موجود در بازار، می تواند از بروز این عفونت در زنان جلوگیری کند.

به گزارش آوای دریا به نقل از اینترستینگ انجینرینگ، طی یک آزمایش ۵ هزار شرکت کننده برای بررسی تاثیر Lenacapavir (یک مهارکننده کپسید فیوژن) در برابر دو داروی پیشگیری کننده دیگر اچ آی وی غربالگری شدند. محققان در یک دوره ۶ ماهه متوجه شدند ۲ بار تزریق Lenacapavir در سال نرخ موفقیت ۱۰۰درصد را در مقایسه با۲ داروی دیگر همراه دارد.

فوندالی نیاتی مدیر ارشد ارجرایی شرکت Proactive Health Solutions در این باره گفت: این دارو به طور حتم شیوه جلوگیری از ابتلا به اچ آی وی را دگرگون می کند.

گروهی از محققان به رهبری لیندا گیل بکر در ۲۵ منطقه در آفریقای جنوبی و اوگاندا کارآمدی ۳ داروی PrEP ( که از ایدز جلوگیری می کنند) را میان ۵ هزار زن بررسی کردند.

زنان شرکت کننده به ۳ گروه تقسیم شدند و طی آزمایشی دارو یا پلاسیبو را دریافت کردند. در این آزمایش نه پزشکان و نه بیماران نمی دانستند که داروی مذکور واقعی یا پلاسیبو است.

این درحالی است که حفظ یک روتین روزانه برای زنان آفریقایی کار مشکلی بود زیرا بسیاری از آنها که بین سن ۱۶تا ۲۵ سال بودند و داروی Truvada F/TDF را مصرف می کردند. اما داروی جدید یعنی Lenacapavir فقط به ۲ بار تزریق در سال نیاز دارد و این چالش را برطرف می کرد.

همچنین شرکت کنندگان در تحقیق یک قرص روزانه به نام Descovy F/TAF را مصرف می کردند تا تاثیر آن در مقابلTruvada که به طور موثرتر در بدن توزیع می شود، آزمایش شود. هرچند روش پیشگیری فعلی کارآمد است اما چالش هایی نیز دارد.

به هرحال نتایج مرحله آزمایش نشان داد ۲۱۳۴ نفر از افرادی که داروی تزریقی Lenacapavir را دریافت کردند، به ویروس اچ آی وی مبتلا نشدند اما زنانی که ۲ مکمل روزانه دیگر مصرف کردند، به بیماری مبتلا شدند.

حدود ۱۶ نفر از ۱۰۸۶ فرد دریافت کننده Truvada و ۳۹ نفر از ۲۱۳۶ نفر دریافت کننده Descovy به ویروس اچ آی وی مبتلا شدند.

مرحله دوم آزمایش نیز در راه است وطی آن دیگر عوامل مردم شناختی مانند جنسیت و قابلیت تاثیرگذاری دارو بررسی می شود.

کمبود جهانی انسولین‌های قلمی/ هفت میلیون نفر ایرانی به دیابت مبتلا هستند

معاون برنامه‌ریزی اداره کل داروی سازمان غذا و دارو با بیان این که کمبود انسولین قلمی، جهانی است، گفت: بیماران مبتلا به دیابت می‌توانند با مشورت پزشک خود از داروی مشابه تولید داخل استفاده کنند.

ناصر هیراد افزود: انسولین نوومیکس تولیدی در کشور به دلیل کمبود جهانی، نصف مصرف ماه توسط شرکت نوونوردیسک تامین می‌شود و میزان عرضه محصول از ۸۰۰ هزار عدد ماهانه به ۴۴۰ هزار عدد افت کرده، اما منجر به قطع عرضه نشده است.

وی با بیان اینکه در حال حاضر کمبود انسولین نوومیکس در استرالیا، اندونزی، کره جنوبی، مالزی، هند، ترکیه و … با بحران مواجه شده است، افزود: سازمان غذا و دارو تلاش می‌کند تا از طریق واردات موازی انسولین مورد نیاز بیماران را تامین کند که اقدامات لازم را در این زمینه نیز انجام داده است و سعی می‌شود این دارو را در کوتاه‌ترین زمان ممکن وارد کند.

معاون برنامه‌ریزی اداره کل داروی سازمان غذا و دارو تصریح کرد: در حال حاضر درمورد انسولین‌های برند‌های دیگر مشکلی در تامین بازار وجود ندارد و بیماران مبتلا به دیابت می‌توانند با مشورت پزشک خود، تا زمان رفع دسترسی دشوار به برند مصرفی، از داروی مشابه تولید داخل استفاده کنند.

کمبود انسولین مشکل جدید دنیا، معضل دیرینه‌ی ما

در تیرماه سال جاری نیز کشور با کمبود انسولیم مواجه شده بود که رئیس سازمان غذاودارو اعلام کرده بود، اخیرا یکی از انسولین‌های قلمی برند به‌دلیل مشکلات تولید در شرکت تولیدکننده‌ خارجی، دچار کمبود جهانی شده بود که طبق اقدامات صورت‌گرفته ظرف چند هفته‌ آینده کمبود انسولین قلمی برند نیز رفع خواهد شد و تا آن زمان بیماران می توانند نمونه داخلی تمامی انسولین‌هایی که در بازار موجود است را استفاده و یا از سامانه تیتک داروی خود را از نزدیکترین داروخانه تهیه کنند.

 معاون وزیر و رئیس سازمان غذا و دارو سیدحیدر محمدی نیز افزوده بود: با افزایش اقبال بیماران مبتلا به دیابت به انسولین‌های قلمی طی سال‌های گذشته برای تامین این نوع دارو کاملا وابسته به کشورهای دیگر بودیم اما در سال‌های اخیر با ورود شرکت‌های مختلف دانش بنیان به حوزه تولید انسولین‌های قلمی، امروز انواع انسولین‌های قلمی در کشور تولید می‌شود. در حال حاضر دو شرکت در حال تولید انسولین هستند و دو شرکت دیگر هم به آن اضافه می‌شوند. معاون وزیر بهداشت تاکید کرد که هنوز میزان تولید داخل انسولین قلمی  در حد تامین بازار داخلی نیست.

نیاز انسولین کشور؛ فقط یک درصد وارداتی است

معاون وزیر بهداشت و درمان و رییس سازمان غذا و دارو پیشتر از علت کمبود انسولین قلمی در کشور گفته بود:  علت کمبود انسولین قلمی وارداتی( نوومیکس) در بازار کاهش سهمیه به یک چهارم از سوی شرکت تولیدکننده خارجی است.

وی اظهار کرد: در گذشته داروی انسولین به صورت ویال بود، اکنون چند سالی است که شرکت‌های دانش‌بنیان داخلی با فناوری بالای بومی‌سازی شده، انسولین را تولید می‌کنند.

رییس سازمان غذا و دارو بیان کرد: ۵۰ درصد انسولین‌های قلمی موجود در بازار انسولین‌های خارجی و وارداتی و ۵۰ درصد داخلی است و بسته به نیاز بیماران توزیع می‌شود.

محمدی تصریح کرد: امکان تامین ۱۰۰ درصد نیاز انسولین کشور به صورت واردات میسر نیست و نمونه داخلی انسولین به میزان کافی موجود است.

رییس سازمان غذا و دارو اظهار کرد: طبق آمارها، سال ۱۴۰۲ بیش از ۹۹ درصد داروهای مورد نیاز کشور تولید داخلی و فقط یک درصد وارداتی بود.

حدود هفت میلیون نفر ایرانی به دیابت مبتلا هستند. آخرین بررسی‌های وزارت بهداشت نشان می‌دهد، بیش از ۱۴ درصد جمعیت بالای ۲۰ سال کشور یعنی چیزی حدود هفت میلیون نفر ایرانی به دیابت مبتلا هستند و این روند رو به افزایش در آینده نزدیک به بیش از ۱۰ میلیون مبتلا خواهد رسید.

چرا زنان بیشتر از مردان سرما را احساس می کنند؟

دمای پوست زنان به خصوص در دست‌هایشان پایین‌تر است، که ممکن است باعث شود احساس سردی بیشتری نسبت به مردان داشته باشند

حتما برای شما هم پیش آمده که در یک اتاق، در یک زمان، ممکن است آقایان بخواهند کولر را راه اندازی کنند، در حالی که خانم ها ترجیح می دهند از سیستم های گرمایشی استفاده کنند. در یک مطالعه علیمی این موضوع بررسی شده که طی آن دریافته است که ترجیحات دما ممکن است بسته به جنسیت متفاوت باشد. به طور کلی، مردان محیط های خنک تر را ترجیح می دهند در حالی که زنان اغلب محیط های گرم تر را ترجیح می دهند. پس چرا زنان بیشتر از مردان احساس سرما می کنند؟

در مطالعه‌ علمی که در سال ۱۹۹۸ منتشر شد، مشخص شد که دمای پوست زنان به خصوص در دست‌هایشان، پایین‌تر است. همین موضوع باعث می شود آن‌ها نسبت به آقایان بیشتر احساس سردی بکنند. این مطالعه که در مجله انگلیسی The Lancet منتشر شد، نشان داد که در بین ۲۱۹ شرکت‌کننده، دست‌های شرکت‌کننده زن حدود ۳ درجه فارنهایت سردتر از دست‌های شرکت‌کننده مرد بود.

با سرد شدن دست‌ها، زمانی که اعصاب پوست در مورد دمای پوست به مغز تکانه‌هایی می‌فرستند، احساس سرما به‌طور خودکار به بقیه بدن منتقل می‌شود. بنابراین، وقتی زنان احساس سرما می‌کنند، اغلب به دلیل کاهش دمای انگشتان دست و پا یا به طور کلی اندام‌هاست.

رینود

فایزر، شرکت جهانی تحقیقات دارویی و پزشکی، فاش کرده است که زنان ۵ برابر بیشتر در معرض ابتلا به بیماری رینود هستند. در این بیماری کاهش دما، باعث بی حس شدن برخی از قسمت های بدن مانند انگشتان دست و پا می شود، زیرا رگ های خونی در آنها دچار اسپاسم می شوند. این رگ ها خون را به اندام ها می رسانند و در پاسخ به سرما یا استرس بیش از حد منقبض می شوند.

انگشتان دست و پا به دلیل کمبود خون و اکسیژن می توانند سفید و سپس آبی شوند. پس از گرم شدن قسمت های سرد بدن، جریان خون طبیعی در عرض حدود ۱۵ دقیقه باز می گردد.

توضیحات علمی

بر اساس مطالعه ای که توسط دانشکده پزشکی دانشگاه مریلند انجام شد و در وب سایت تحقیقات پزشکی JAMA منتشر شد، زنان بیشتر احساس سرما می کنند، اما میانگین دمای بدن آنها بیشتر از مردان است. این اختلاف بین دمای اولیه و احساس سرما توسط مشاور بیماری های قلبی عروقی، مارگاریتا پردا، توضیح داده شده است که اگر بدن به گرما عادت کرده باشد، ممکن است هوا سردتر از حد معمول به نظر برسد.

بردا در مقاله ای که در وب سایت پزشکی “Guys & ST Thomas Specialist Care” منتشر شد، گفت که برخی از تفاوت های بیولوژیکی بین زن و مرد می تواند بر دمای بدن تأثیر بگذارد که به نابرابری در درک گرما بین جنس ها کمک می کند. این عوامل عبارتند از:

چطور از سردی رابطه بعد از بچه‌دار شدن جلوگیری کنیم؟

سطح هورمون ها:  تغییر سطح هورمون های زنانه باعث می شود زنان احساس سرما کنند و استروژن باعث گشاد شدن رگ های خونی می شود و اجازه می دهد گرمای بیشتری از طریق سطح پوست از دست برود. هنگامی که یک زن از داروهای ضد بارداری هورمونی استفاده می کند، سطح استروژن افزایش می یابد. زیرا بسیاری از داروهای ضد بارداری هورمونی حاوی استروژن هستند. همچنین در طول تخمک گذاری نیز استروژن افزایش می یابد که این تغییرات معمولاً ۲۴ ساعت طول می کشد و حدود ۱۴ روز پس از چرخه قاعدگی رخ می دهد.

نرخ متابولیک: که به فرآیند شیمیایی اشاره دارد که در آن بدن غذا را به انرژی تبدیل می کند. افزایش سرعت سوخت و ساز بدن به این معنی است که بدن غذا را سریعتر می سوزاند و در طی این فرآیند دمای بدن افزایش می یابد. در حالی که میزان متابولیسم زنان در مقایسه با مردان پایین‌تر است و همین موضوع باعث می‌شود احساس سردی بیشتری داشته باشند.

توده عضلانی و توزیع چربی بدن: اکثر زنان معمولاً کوچکتر از مردان هستند و بافت عضلانی کمتری برای تولید گرما دارند، در حالی که مردان توده عضلانی بیشتری دارند که به آنها اجازه می دهد احساس گرما کنند. در عین حال، چربی بدن زنان بیشتر از مردان است. برخلاف ماهیچه، چربی بدن را گرم نگه نمی دارد.

چگونه بر سرما غلبه کنیم؟

گاهی اوقات تفاوت دمای بدن و احساس سرما باعث ایجاد مشکلاتی بین مردان و زنانی که با هم زندگی می کنند، مانند زوج ها و یا همکارانی که با هم در یک دفتر کار می کنند، ایجاد می کند. مطالعه‌ای در ژورنال Nature Climate Change نشان داد که بیشتر ساختمان‌های اداری دما را بر اساس فرمول چند دهه‌ای تنظیم می‌کنند که از نرخ متابولیک مردان به عنوان استاندارد استفاده می‌کند.

این مطالعه که در سال ۲۰۱۵ منتشر شد، به این نتیجه رسید که ساختمان‌ها باید نگاه جنسیتی را در آسایش حرارتی کاهش دهند.

غلبه بر سرما

برای غلبه بر تفاوت هایی که ممکن است به دلیل دما و احساس سرما ایجاد شود، می توان مراحل زیر را دنبال کرد:

۱- پتوهای مجزا:  استفاده از پتوهای جداگانه برای زن و شوهر راه خوبی برای غلبه بر تفاوت در ترجیحات دما است.

۲- گرم کردن پاها و دست ها: احساس سردی از این اندام ها شروع می شود، یعنی گرم نگه داشتن دست ها و پاها گرما را به کل بدن می فرستد.

۳- سیستم های گرمایش شخصی: در محیط کار می توان از سیستم های راحتی شخصی استفاده کرد. منظور سیستم های حرارتی ای است که مکانی را که در آن قرار می گیرند بدون تأثیر بر محیط اطراف گرم یا خنک می کنند و فرد می تواند با گرم کردن یا سرمایش آنها را کنترل کند.

این وسایل کوچک فردی را می توان روی میز و صندلی یا نزدیک پاها قرار داد. این دستگاه ها ممکن است راه حلی برای غلبه بر سرما در محیط کار برای زنان باشد. به خصوص اگر محل کار متکی به دستگاه های خنک کننده مرکزی باشد که البته باید در نظر داشت که کنترل این موضوع بدون تغییر کل سیستم بسیار دشوار است.